AWỌN BÎ’ATS TI AQABA
Bî’at akọkọ ti Aqaba
Ni oṣu Dhul-hijja, ni ọdun kọkanla ti Bi’that, Asad ibn Zurâra ati awọn ọrẹ rẹ mejila wa si Mekka ni akoko hajji. O ti jẹ deede ọdun kan lati ipade iṣaaju wọn pẹlu oga awọn agbaye. Lọ́dún yẹn, àwọn abọ̀rìṣà ń dá àwọn Mùsùlùmí lóró, wọ́n sì ń ṣe inúnibíni sí wọn ju ọdún èyíkéyìí lọ. Wọ́n máa ń tẹ̀ lé Ọ̀gá wa Rasûlullah nígbà gbogbo tí wọ́n sì ń dá ẹnikẹ́ni tí ó bá bá A sọ̀rọ̀ lóró. Ní kíkẹ́kọ̀ọ́ nípa èyí, àwọn ará Medîna ṣètò láti pàdé Wòlíì wa ní Aqaba ní alẹ́. Wọn pade nigbati alẹ ba ṣubu. Wọ́n ṣe bîat (ìfọkànsìn tí wọ́n ṣe) fún un, wọ́n kéde ìdúróṣinṣin wọn, wọ́n sì ṣèlérí láti ṣe gbogbo àṣẹ àti ìfẹ́ Rẹ̀. Ninu adehun yii, wọn ṣe ileri pe, “A ko ni sọ awọn alabaṣepọ si Allahu taâlâ; a ko ni ṣe panṣaga; a ko ni jale; a o yago fun ẹgan; a kì yóò pa àwọn ọmọ wa nítorí ìbẹ̀rù àbùkù àti ìbẹ̀rù àìrí oúnjẹ tó tó.”1
Woli olufẹ wa yan awọn eniyan mejila wọnyi, meji ninu wọn jẹ ti ẹya Aws ati awọn miiran si ẹya Khazraj, gẹgẹbi aṣoju si awọn ẹya wọn. Wọn yoo sọ fun awọn ẹya wọn nipa Islâm, ati pe wọn yoo jẹ onigbọwọ fun awọn ẹya wọn. Asad ibn Zurâra ni a yan gẹgẹbi aṣoju fun gbogbo wọn. Awọn eniyan marun ti o wa ni ipade Aqaba ni ọdun to koja ati awọn meje ti o gba Islâm laipe ni: lati ọdọ awọn ọmọ Mâlik ibn Najjâr, Asad ibn Zurâra, Awf ibn Hârith, Muâz ibn Hârith; lati ọdọ awọn ọmọ Zurayk ibn Âmir, Râfi ibn Mâlik, Zakwân ibn Abdiqays; lati ọdọ awọn ọmọ Ghanm ibn Awf, Ubâda ibn Samit; lati ọdọ awọn ọmọ Ghusayna, Yazîd ibn Salaba; lati ọdọ awọn ọmọ Ajlân ibn Zayd, Abbâs ibn Ubâda; lati ọdọ awọn ọmọ Harâm ibn Kab, Uqba ibn Âmir; lati ọdọ awọn ọmọ Sawâd ibn Ghanm, Qutba ibn Âmir; lati ọdọ awọn ọmọ Abdulashal ibn Jusham, Abul Haytham Mâlik ibn Tayyihân; lati ọdọ awọn ọmọ Amr ibn Awf, Uwaym ibn Sâida.
Oòrùn ń yọ ní Medîna
Lẹhin bîat akọkọ ti Aqaba, Hadrat Asad ibn Zurâra ati awọn ọrẹ rẹ pada si Medîna. Wọ́n sọ fún àwọn ẹ̀yà wọn nípa Islâm lọ́sàn-án àti lóru, wọ́n sì pè wọ́n síbi ìsìn tòótọ́. Bi abajade ifiwepe yii, Islâm bẹrẹ si tan kaakiri ni Medîna. Tobẹẹ ti awọn ẹya Aws ati Khazraj, ti wọn jẹ ọta si ara wọn tẹlẹ, pejọ wọn beere fun olukọ kan lati ọdọ Ọga wa Rasûlullah lati kọ ẹkọ Islâm daradara. Rasûl al-akram (sall-Allahu ‘alaihi wa sallam) ran Hadrat Musab ibn Umayr, ọkan ninu Ashâb Rẹ ni Mekka, lati kọ wọn ni Qurân al-karîm ati Islâm.
Hadrat Musab duro ni ile Hadrat Asad. Wọ́n jọ lọ láti ilé dé ilé, wọ́n sì sọ Islâm di mímọ̀ fún gbogbo ènìyàn. Wọ́n fín ìfẹ́ Rasûlullah sí ọkàn wọn, wọ́n sì ní kí wọ́n ṣèlérí pé àwọn yóò dáàbò bò òun pẹ̀lú gbogbo agbára wọn lòdì sí àwọn ọ̀tá Rẹ̀. Wọn pese wọn silẹ fun bîat lati ṣe pẹlu Rasûlullah. Olori ẹya Hadrat Asad ibn Zurâra ni Sad ibn Muâz, wọn si jẹ ibatan. Ni akoko yẹn, niwọn bi o ti jẹ aṣa laarin awọn Larubawa lati yago fun ẹgan awọn ibatan wọn, Sad ibn Muâz, ti ko gba Islâm sibẹsibẹ, ko lọ si ile Hadrat Asad ibn Zurâra lati gbiyanju lati da a duro. Kò fẹ́ bá èyí lò gẹ́gẹ́ bí olórí ẹ̀yà. Fun idi eyi, o sọ fun Usayd ibn Hudayr, ọkan ninu awọn olokiki ti ẹya rẹ, “Lọ si agbegbe wa. Wo eni ti o wa. Ṣe ohunkohun ti o yoo ṣe. Ti Asad kii ba jẹ ọmọ ẹ̀gbọ́n ìyá mi, Emi kii ba ti fi iṣẹ yii fun ọ.”
“Nigbana ni mo n sọ fun gbogbo yin. A ti bu ọla fun mi nipa dídi Musulumi. Mo fẹ ki o gbagbọ ninu Allahu taâlâ ati Rasûl Rẹ.”
Sa’d ibn Mu’âz (radiy-Allahu
’anh)
Lori eyi, Usayd ibn Hudayr mu ọkọ rẹ o si lọ si ile ti Hadrat Musab ibn Umayr wa. Nigbati o de ibẹ, o bẹrẹ si sọrọ ni ibinu. “Kini idi ti o fi wa si wa? O n tan eniyan jẹ. Ti o ko ba fẹ padanu ẹmi rẹ, lọ kuro ni ibi lẹsẹkẹsẹ.” Nigbati o ri ọna ibinu rẹ, Musab ibn Umayr dahun rọra, “Joko fun igba diẹ. Gbo oro wa. Loye idi wa. Ti o ba fẹran rẹ, iwọ yoo gba. Ti o ko ba ṣe bẹ, iwọ yoo ṣe idiwọ fun wa.” Usayd balẹ o si wipe, “O tọ.” Ó di ọ̀kọ̀ rẹ̀ sínú ilẹ̀, ó sì jókòó. O tẹtisi awọn ọrọ rirọ ti Hadrat Musab, eyiti o kan awọn ọkan eniyan, ati Qurân al-karîm ti o ka pẹlu ohùn aladun rẹ. O si wipe, “Ohun ti o lẹwa!” Lẹ́yìn náà, ó béèrè pé, “Kí ni ẹnì kan ní láti ṣe láti wọ ẹ̀sìn yìí?” Wọn sọ fun u, Usayd ibn Hudayr si di Musulumi nipa sisọ Kalima ash-shahâda. Hadrat Usayd, ti ko le duro jẹ pẹlu ayọ, sọ pe, “Emi yoo lọ ran ẹnikan si yin. Ti o ba di Musulumi, ko si ẹnikan lati ọdọ awọn eniyan rẹ ni Medîna ti kii yoo gbagbọ…” O yara dide o si lọ. O lọ taara si Sad ibn Muâz. Nigbati Sad ibn Muâz ri i, o ni, “Mo bura pe Usayd ko wa nibi pẹlu oju ti o fi silẹ.”
Lẹhinna, o beere pe, “Kini o ṣe, iwọ Usayd?” Hadrat Usayd ibn Hudayr fẹ Sad ibn Muâz lati jẹ Musulumi tobẹẹ ti o sọ pe, “Mo ba ẹni yẹn sọrọ (Musab ibn Umayr), ati pe emi ko ri ibi kankan ninu wọn. Sibẹsibẹ, a gbọ pe awọn ọmọ Banî Hâritha fura pe ọmọ ẹ̀gbọ́n ìyá rẹ, Asad n gba iru eniyan bẹẹ ni ile rẹ ati pe yoo pa a.”
Awọn ọrọ wọnyi kan Sad ibn Muâz pupọ. Nítorí pé nínú ogun tí wọ́n jà ní ọdún díẹ̀ sẹ́yìn, wọ́n ti ṣẹ́gun àwọn ọmọ Hâritha, wọ́n sì mú kí wọ́n sá lọ sí Khaybar. Ọdún kan lẹ́yìn náà, wọ́n ti dárí jì wọ́n, wọ́n sì yọ̀ǹda fún wọn láti pa dà sí ilẹ̀ ìbílẹ̀ wọn. Bi o ti lẹ jẹ pe eyi, ero ti wọn gba iru iwa bẹẹ mu Sad ibn Muâz binu gidigidi. Lootọ, iru ipo bẹẹ ko si. Nipa lilo ẹtan yii, Usayd ibn Hudayr fẹ lati ṣe idiwọ Sad ibn Muâz lati ṣe ipalara fun anti rẹ ati ọmọ rẹ Asad ibn Zurâra, ati nitori naa Musab ibn Umayr. Nípa bẹ́ẹ̀, ó múra ilẹ̀ sílẹ̀ fún un láti gba ẹ̀gbẹ́ wọn, ó sì di Mùsùlùmí níkẹyìn.
Lori awọn ọrọ wọnyi ti Usayd ibn Hudayr, Sad ibn Muâz fo soke o si lọ si Hadrat Asad ibn Zurâra. Nigbati o de ibẹ, o ri pe Asad ati Musab ibn Umayr joko ti wọn si n sọrọ ni alaafia. Ó tọ̀ wọ́n wá, ó sì wí pé, “Ìwọ Asad! Ti a ko ba jẹ ibatan, iwọ ko le ṣe nkan wọnyi...”
Hadrat Musab ibn Umayr dahun pe, “Iwọ Sa’d! Duro fun igba diẹ, joko, ki o tẹtisi wa, loye. Ti o ba fẹran awọn ọrọ wa, daradara pupọ. Ti o ko ba ṣe bẹ, a kii yoo fun ọ ni eyi, iwọ yoo lọ.” Sa’d ibn Muâz balẹ ni oju awọn ọrọ kekere ati aladun wọnyi, joko o bẹrẹ si gbọ wọn. Hadrat Musab ibn Umayr kọkọ ṣalaye Islâm fun Sad ibn Muâz. O ṣe alaye awọn ipilẹ ti Islâm. Lẹhinna o ka apakan ti Qurân al-karîm pẹlu ohun didùn ati ẹlẹwa rẹ. Nigba ti o n ka, ipo Sad ibn Muâz n yipada, o si n tu ara re sile. Niwaju ẹwa ọrọ (fasâha) alailẹgbẹ ti Qurân al-karîm, ọkan rẹ rọ, o si ni ipa pupọ. Ko le ran ara re lowo o si beere pe, “Kini ẹ maa n ṣe lati wọ esin yi?” Musab ibn Umayr kọ ọ ni kalima ash-shahâda ni ẹẹkan. O di Musulumi nipa sisọ, “Ash-hadu an lâ ilâha illallâh wa ash-hadu anna Muhammadan ’abduhû wa rasûluh.” Nitori alaafia ati ayọ ti o ro lati di Musulumi, Sad ibn Muâz ko le gba ara rẹ mọ. Lẹsẹkẹsẹ o lọ si ile rẹ, o ṣe ghusl bi o ti kọ ẹkọ. Lẹ́yìn náà, ó ní kí àwọn èèyàn òun kóra jọ. O mu Usayd ibn Hudayr pẹlu rẹ o si lọ si ibi ti awọn eniyan rẹ wa. Nigbati o n ba awon omo Abdulashal soro, o ni, “Eyin omo Abdulashal! Bawo ni o ṣe mọ mi?” Gbogbo wọn sọ ni iṣọkan, “Iwọ ni olori ati ẹni-ọ̀wọ̀ wa. A gbọràn sí ọ.” Lori awọn ọrọ wọnyi, Sad ibn Muâz sọ pe, “Nigbana ni mo n sọ fun gbogbo yin. A ti bu ọla fun mi nipa dídi Musulumi. Mo fẹ ki o gbagbọ ninu Allahu taâlâ ati Rasûl Rẹ. Ti o ko ba gbagbọ, Emi kii yoo ba eyikeyi ninu rẹ sọrọ.”
Sanat as-surûr (Odun ayo)
Ni kete ti awọn ọmọ Abdulashal gbọ pe olori wọn, Sad ibn Muâz, di Musulumi o si pe wọn si Islâm, gbogbo wọn di Musulumi. Titi di aṣalẹ ọjọ yẹn, ọrun ti Medîna dun pẹlu awọn ohun Kalima ash-shahâda ati takbîr.2
Laipẹ lẹhin gbogbo awọn ọmọ Abdulashal di Musulumi, gbogbo awọn eniyan Medîna, ati awọn ẹya Aws ati Khazraj, gba Islâm. Gbogbo ile ni a tan imọlẹ pẹlu nûr ti Islâm. Sad ibn Muâz ati Usayd ibn Hudayr fọ gbogbo awọn oriṣa ti o jẹ ti ẹya wọn. Nígbà tí wọ́n sọ fún un nípa ìṣẹ̀lẹ̀ yìí, inú wòlíì olùfẹ́ wa (sall-Allahu ‘alaihi wa sallam) dùn gan-an. Inú àwọn Mùsùlùmí ará Mẹ́kà dùn. Nitori eyi, ọdun yẹn (ọdun 621 Mîlâdî) ni orukọ Sanat as-surûr (ọdun ayọ).
Assalâtu wassalâmu ‘alaika, ya Rasûlullah!
Assalâtu wassalâmu ‘alaika, ya Habîballah!
Assalâtu wassalâmu ‘alaika, ya Sayyid al-awwalina wal-âkhirîn.
Bîat keji ti Aqaba
Ní ọdún kejìlá ti bi’that, inúnibíni àwọn alaigbagbo Mẹ́kà sí àwọn Mùsùlùmí ti dé góńgó rẹ̀ ó sì di aláìfaradà. Ni Medîna, nitori akitiyan Asad ibn Zurâra ati Musab ibn Umayr, awon ara Aws ati Khazraj ni itara lati gba esin Musulumi ati ki won se gbogbo irubo pataki nitori won. Wọn fẹ ki Olukọni Rasûlullah wa bu ọla fun Medîna pẹlu wiwa Rẹ ni kete bi o ti ṣee, wọn si ṣeleri pe wọn ko ni da dukia ati igbesi aye wọn duro nitori Rẹ. Akoko hajji ti de. Ni oṣu Dhul-hijja, awọn ọkunrin Musulumi 73 ati awọn obinrin Musulumi 2 lati Medîna wa si Mekka pẹlu Musab ibn Umayr. Lẹhin hajji, gbogbo wọn tun pade Anabi wa ni Aqaba lẹẹkansi. Awọn aṣoju 12, pẹlu Asad ibn Zurâra, fun awọn ẹya wọn, beere, wọn si fi lọ̀ Anabi wa pe ki O ṣe hijra lọ si Medîna. Lẹhin kika diẹ ninu awọn âyat al-karîmas lati Qurân al-karîm, Ọga wa Rasûlullah beere fun ileri kan pato lati ọdọ wọn, ni idaniloju pe wọn yoo daabobo Rẹ bi wọn ṣe daabobo ara wọn ati awọn ọmọ wọn.
Hadrat Abbâs, aburo baba ti olukoni wa Rasûlullah, ti ko tii di Musulumi sibẹsibẹ, tun wa nibẹ. O sọrọ si ẹgbẹ yii, ti o wa fun bî’at, gẹgẹbi atẹle:
“Eyin eniyan Medîna! Eyi ni ọmọ arakunrin mi. Oun ni ẹni ti Mo nifẹ julọ laarin gbogbo eniyan. Ti o ba fi idi rẹ mulẹ, gbagbọ ninu ohun ti O mu lati Allahu taâlâ, ati pe ti o ba fẹ mu u pẹlu rẹ, o nilo lati ṣe ileri ti o fẹsẹmulẹ ti yoo tẹ mi lọrun. Bi o ṣe mọ, Muhammad (alaihis salâm) jẹ ọkan ninu wa. A ti daabobo Rẹ lọwọ awọn ti ko gbagbọ ninu Rẹ. O ngbe laarin wa pẹlu iyi ati ọlá Rẹ laibajẹ, ni idaabobo. Pelu gbogbo awọn wọnyi, O yi oju Rẹ pada kuro lọdọ gbogbo eniyan o pinnu lati darapọ mọ ọ ki o lọ pẹlu rẹ. Ṣe eyi, ti o ba ni agbara ologun to lati koju gbogbo awọn ẹya Arab nigbati wọn ṣọkan ati kọlu ọ. Lati yago fun awọn aiyede ọjọ iwaju, jiroro ati sọrọ nipa rẹ laarin ara rẹ daradara. Ṣe iwọ yoo ni anfani lati mu ileri rẹ ṣẹ ki o si daabobo Rẹ lọwọ awọn ọta Rẹ? Ti o ba le ṣe eyi daradara, nla. Ti o ba fi i silẹ lẹhin ti o kuro ni Mekka, fi silẹ ni bayi ki Oun yoo gbe ni aabo pẹlu ọlá Rẹ ni ilẹ tirẹ.”
Awọn Musulumi ti Medîna binu nipasẹ ọrọ Hadrat Abbâs yii. Wọ́n dojú kọ ọ̀rọ̀ tí ó túmọ̀ sí pé nígbà tí wọ́n mú Ọ̀gá wa Rasûlullah (sall-Allahu ‘alaihi wa sallam) wá sí ilẹ̀ wọn, wọn kì yóò lè dáàbò bò ó lọ́wọ́ àwọn abọ̀rìṣà àti pé wọ́n á fi í sílẹ̀ nígbà tí nǹkan bá ṣòro. Hadrat Asad ibn Zurâra, ọkan ninu awọn sahâbîs lati Medîna, yipada si Ọga wa, Anabi o si wipe, Iwọ Rasûlallah! Ti o ba gba laaye, Mo ni awọn ọrọ diẹ lati sọ. Jẹ ki n fi wọn silẹ fun Hadrat rẹ. Nigbati Ọ̀gá wa, Fakhr al-kâinât gba laaye, o sọ pe, “Ki a fi awọn obi mi rubọ fun ọ, Iwọ Rasûlallah! Gbogbo ifiwepe ni ọna kan, boya o jẹ onírẹlẹ tabi lile. Bayi o n pe wa si iru nkan ti o ṣoro pupọ fun eniyan lati gba. Nítorí pé ó ṣòro fún àwọn ènìyàn láti fi àwọn òrìṣà tí wọ́n ń jọ́sìn sílẹ̀ fún ìgbà pípẹ́ kí wọ́n sì gba Islâm. Bi o ti lẹ jẹ pe eyi, a ti gba Islâm tọkàntọkàn. O tun paṣẹ fun wa lati ge awọn ibatan pẹlu awọn ibatan ti o jẹ alaigbagbọ, ati pe a gba pẹlu otitọ. Bi o ṣe mọ, eyi tun nira pupọ lati gba. A tẹ́wọ́ gba ẹni tí ó ga, ẹni tí àwọn arákùnrin baba rẹ pàápàá di ọ̀tá tí wọn kò dáàbò bò wọ́n, a sì kà á sí ojúṣe ọlọ́lá yìí tí ó jẹ́ dandan, ó sì pọndandan fún wa. Gbogbo wa ni ibamu pẹlu awọn ileri wa. A jẹrisi pẹlu ọkan wa ohun ti a sọ pẹlu ahọn wa. A bura pe a yoo daabobo ara ibukun rẹ titi di ẹmi ikẹhin wa, bi a ṣe daabobo awọn ọmọ tiwa. Ti a ba ṣẹ ileri tiwa yii, ki a le darapọ mọ awọn ti o ṣẹ ileri wọn si Allahu taâlâ ki a lọ si Jahannam. Eyin Rasûlallah! A jẹ otitọ si ọrọ wa. Jẹ ki Allahu taâlâ jẹ ki a ṣaṣeyọri!” Lẹhinna o tẹsiwaju nipa sisọ, “Iwọ Rasûlallah! O le beere fun iṣeduro eyikeyi ti o fẹ lati ọdọ wa ki o fi awọn ipo eyikeyi silẹ.”
“Ti a ba ṣẹ ileri tiwa yii, ki a le darapọ mọ awọn ti o ṣẹ ileri wọn si Allahu taâlâ ki a lọ si Jahannam. Eyin Rasûlallah! A jẹ otitọ si ọrọ wa. Jẹ ki Allahu taâlâ jẹ ki a ṣaṣeyọri!”
As’ad ibn Zurâra (radiy-Allahu
’anh)
Ọga wa, Anabi gba wọn niyanju si Islâm o si ka lati inu Qurân al-karîm. Lẹhinna o sọ pe, “Majẹmu mi fun Rabb mi ni pe ki o jọsin Allahu taâlâ ki o ma ṣe sọ awọn alabaṣepọ kankan si Ọ, ati pe majẹmu mi fun ara mi ati Ashâb mi ni pe ki o gba wa, ran emi ati Ashâb mi lọwọ ki o daabobo wa lọwọ ohun ti o daabobo ati dabobo ara re lati.”
Barâ ibn Marûr sọ pé, “Mo búra láti ọ̀dọ̀ Allahu taâlâ, ẹni tí ó rán yín gẹ́gẹ́ bí wòlíì pẹ̀lú ẹ̀sìn àti ìwé tòótọ́, pé a yóò dáàbò bò ọ́ bí a ṣe ń gbèjà àwọn ọmọ wa tí a sì ń dáàbò bò ó! Ṣe bîat pẹlu wa, Iwọ Rasûlallah!”
Abbâs ibn Ubâda, ọkan ninu awọn Musulumi ti Medîna, lati le mu adehun pọ pẹlu Ọga wa, Anabi, sọ fun awọn ọrẹ rẹ pe, Iwọ eniyan Khazraj! Ṣe o mọ idi ti o fi gba Muhammad ‘alaihis-salâm? Wọn sọ pe, Bẹẹni. Lori eyi, o ni, “Iwọ n gba ati tẹle e ni igba alaafia ati ogun. Ti o ba fẹ fi Anabi wa silẹ ki o si fi i silẹ laisi iranlọwọ nigbati awọn ohun-ini rẹ ba bajẹ ti wọn ba pa awọn ibatan rẹ, ṣe ni bayi. Ti o ba ṣe iru nkan bẹẹ, wallahi iwọ yoo bajẹ mejeeji ni agbaye yii ati ni âkhirat! Ti o ba ro pe iwọ yoo duro ni iṣootọ si Rẹ ninu ohun ti O pe si, paapaa ti awọn ohun-ini rẹ ba run ti a si pa awọn ibatan rẹ timọtimọ, mu ileri rẹ ṣẹ. Wallahi, eyi dara fun aye yin ati âkhirat.” Awọn ọrẹ rẹ dahun pe, “A ko ni fi Anabi wa silẹ, paapaa ti awọn ohun-ini wa ba sọnu, ti wọn ba pa awọn ibatan wa. A ko ni fi Re sile laelae. A yoo kú sugbon a ko ni jáwọ́!”
Lẹ́yìn èyí, wọ́n yíjú sí Wòlíì olùfẹ́ wa, wọ́n béèrè pé, “Ìwọ Rasûlallah! Kini a yoo ni ti a ba mu ileri tiwa yii ṣẹ?” Nigbana ni Anabi olufẹ wa sọ pe, “Ifọwọsi Allahu taâlâ ati Jannah!”
Olukuluku wọn ṣe ileri wọn gẹgẹbi aṣoju awọn eniyan wọn. Ni akọkọ, Hadrat Asad ibn Zurâra ṣe musâfaha (ìfọwọ́kọwọ́ ní ọ̀nà ti àwọn Mùsùlùmí) lakoko ti o n sọ pe, “Mo ṣe bîat lati mu ileri mi ṣẹ fun Allahu taâlâ ati Rasûl Rẹ, lati ṣe iranlọwọ fun Un pẹlu igbesi aye mi ati ohun-ini mi.” Lẹ́yìn rẹ̀, ọ̀kọ̀ọ̀kan wọn parí bîat rẹ̀ lọ́nà yìí, wọ́n sì fi ìdùnnú àti ìtẹríba wọn hàn, wọ́n ní, “A ti gba ìkésíni Allahu taâlâ àti Rasûl Rẹ̀; a ti fetí sí i, a si ti tẹriba fun un.” Nitorinaa, laisi iyemeji, wọn gbe igbesi aye wọn siwaju ati awọn ohun-ini wọn nitori Rasûlullah. Bîat pẹlu awọn obinrin ni a ṣe ni ẹnu nikan (laisi musâfaha). Wòlíì olùfẹ́ wa (sall-Allahu ‘alaihi wa sallam) gba ìlérí lọ́wọ́ wọn pé, “Kì í ṣe láti sọ ohunkóhun gẹ́gẹ́ bí alájọṣepọ̀ sí Allahu taâlâ, kí wọ́n má ṣe olè jíjà, panṣágà, ẹ̀gàn, kí wọ́n má ṣe pa àwọn ọmọ wọn, kí wọ́n má ṣe purọ́, kí wọ́n má ṣe tako iṣẹ́ rere…”
Lakoko ti awọn Medînans n ṣe bîat pẹlu Ọga wa, Anabi, ohùn kan pariwo lati ori oke Aqaba pe, “Iwọ awọn ti n gbe ni Minâ! Anabi ati awọn Musulumi ti Medîna ti gba lati ba ọ ja.” Wòlíì wa sọ nípa ohùn yìí pé, “Shaytan ti Aqaba nìyí”, ó sì sọ fún ẹni tó ni ohùn yẹn pé, “Ìwọ ọ̀tá Allahu taâlâ! Emi yoo bori rẹ paapaa!” Lẹhinna O sọ fun Medînans ti o ṣe bîat, “Pada si ibiti o n gbe lẹsẹkẹsẹ.” Abbâs ibn Ubâda sọ pe, “Iwọ Rasûlallah! Mo bura pe ti o ba fẹ, a yoo lọ lodi si awọn alaigbagbọ ni Minâ owurọ ọla ati pa wọn.” Inu Ọga wa, Anabi dun, ṣugbọn O sọ pe, “A ko ti paṣẹ fun wa lati ṣe bẹ. Yipada si awọn aaye rẹ fun bayi.” Gẹgẹbi ijabọ Imâm an-Nasâî lati ọdọ Abdullah ibn Abbâs, awọn Ansârs ti wọn wa ni Aqaba bîat di muhâjîrs nipa lilọ si Rasûlullah.3
Igi sípírẹ́sì, ti o jẹ agidi, ko tẹtisi ẹbẹ awọn ẹyẹle,
Yẹ ki o ṣubu si awọn ẽkun rẹ ki o si bẹbẹ, omi naa.
Òdòdó rósì fẹ lati mu ẹjẹ ẹyẹ bùlbùl pẹlu ẹtan,
Yẹ ki o wọ inu iṣọn òdòdó rósì ki o gba ẹyẹ bùlbùl là, omi naa.
O ti ṣe afihan ẹda mimọ rẹ si agbaye,
Nipa titẹle ọna Ahmad al-Muhtâr, omi naa.
Oga awọn eniyan, okun ti awọn okuta iyebiye ti a yan,
Si ina ibi, ise iyanu Re ti da omi.
Lati sọ ẹwa ọgba òdòdó rósì ti jíjẹ́ wòlíì di tuntun,
Pẹlu iṣẹ iyanu Rẹ, O mu jade lati awọn apata lile, omi.
Awọn iṣẹ iyanu rẹ dabi okun nla ni agbaye yii,
Ti de lati ọdọ rẹ si ile awọn olujọsin ina, omi.
Ẹnikẹni yoo bu ika wọn jẹ ni iyalẹnu ti wọn ba gbọ,
Bawo, ni ọjọ ipọnju yẹn, O fi lati awọn ika ọwọ Rẹ fun Ansâr, omi.
