ANG KAMPANYA SA TABÛK
Ang Tabûk ay isang kilalang lugar sa pagitan ng Madîna al-Munawwara at ng lungsod ng Damascus. Sinabi ng ilan na ito raw ay pangalan ng isang bukal. Dahil ito ang huling kampanya ng ating Pinuno, ang Propeta, tinawag itong “ang kampanya (ghazwa) sa Tabûk”. Tinatawag din itong “Fâdiha”, sapagkat napahiya ang mga mapagkunwari sa labanang ito. Tinatawag din itong “Jaysh al-’Usra”. Sa kampanyang ito ay dumanas ng matinding hirap ang mga Muslim. Bukod dito, malayo ang distansiya at napakainit ng panahon. Marami at malalakas ang mga kawal ng kaaway. Panahon iyon ng taggutom. Sampung tao ang magkakasamang sumasakay sa isang kamelyo. Karamihan sa mga kawal ay walang ibang kinain sa loob ng isang buwan kundi datiles. Kung minsan ay kumakain sila ng inihaw na sebada. Kung minsan ay maging iyon ay hindi nila matagpuan. Tumulak sila sa kampanya sa Tabûk noong ikasiyam na taon ng Hijra, sa buwan ng Rajab, sa araw ng Huwebes.
Sa ikasiyam na taong ito, kung kailan mabilis na kumakalat ang Islam sa Tangway ng Arabia, sumulat ang mga Kristiyanong Arabe kay Heraclius, ang emperador ng Bisantiyo, na naiinggit sa “pamahalaang Islâm” at nais pigilan ang paglago nito: “Pumanaw na ang taong lumitaw na nag-aangking siya ay isang propeta. Ngayon ay dumaranas ng gutom at kakapusan ang mga Muslim. Kung nais mo silang ibalik sa iyong relihiyon, ito na ang tamang pagkakataon.” Dahil sa liham na ito, pinakilos ni Heraclius ang isang hukbong apatnapung libong kawal sa ilalim ng pamumuno ni Qubâd upang makipaglaban sa mga Muslim. Nang mabalitaan ito ng Karangalan ng sansinukob, tinipon niya ang kanyang mga Sahâba at iniutos sa kanila na maghanda para sa labanan. Dahil tagtuyot noong taong iyon, nasa matinding kagipitan sa kabuhayan ang mga Sahâba. Ang mga nangangalakal lamang ang medyo nakaluluwag. Napakarami ng hukbo ng Islam. Kakaunti ang pagkain at ang mga kagamitang pandigma. Magdurusa sila sa hirap. Nais din ng ating Pinuno, ang Propeta, na magbigay ang kanyang mga Sahâba ng tulong na salapi para sa kagamitan ng mga kawal na lalahok sa labanan. Ang hangaring ito ng ating Pinuno (sall-Allâhu ’alaihi wa sallam) ay nagpakilos sa mga Sahâba. Dinala ng bawat isa ang anumang mayroon siya at pinagsikapan niyang ihanda ang sarili para sa jihâd sa pamamagitan ng kanyang yaman at ng kanyang buhay.
Dinala ni Hadrat Abû Bakr, ang kasama ng ating Pinuno, ang Propeta, sa yungib, ang lahat ng kanyang ari-arian. Nang itanong ni Rasûl-i akram: “Ano ang iniwan mo para sa iyong pamilya, O Abû Bakr?”, sumagot siya: “Iniwan ko sa kanila ang Allâhu ta’âlâ at ang Kanyang Rasûl.” Nagdala si Hadrat ’Umar ng kalahati ng kanyang ari-arian bilang tulong. Tinanong din siya ng ating Pinuno, ang Propeta: “Ano ang iniwan mo para sa iyong pamilya, O ’Umar?” Sumagot siya: “Kasindami ng dinala ko.” Sinabi ng ating Pinuno, ang Propeta: “Ang pagkakaiba ninyong dalawa ay tulad ng pagkakaiba ng inyong mga salita.” Dahil dito ay sinabi ni Hadrat ’Umar, puno ng paghanga sa kanya: “Maialay nawa para sa iyo ang aking ama at ang aking ina, O Abû Bakr! Sa bawat paligsahan sa landas ng kabutihan ay nalalampasan mo ako. Ngayon ay lubos ko nang naunawaan na hindi na kita malalampasan sa anumang bagay.”1 Sinikap ng mga Sahâba na tumulong hangga’t kaya nila. Ngunit nilibak ng mga mapagkunwari ang mga Sahâba at sinabi: “Nagbibigay kayo upang magpasikat.” Sinabi ng ating Pinuno, ang Propeta: “Ang sinumang magbigay ng sadaqa ngayon, ang kanyang sadaqa ay magiging saksi para sa kanya sa harap ng Allâhu ta’âlâ sa Araw ng Paghuhukom.” Sa mga pinagpalang salitang ito ng ating Pinuno, ang Propeta, lalong sumigla ang mga mananampalataya sa pagtulong. Nilagyan ni Hadrat ’Uthmân ibn ’Affân ng kagamitan ang kalahati ng hukbo.2 Nagbigay si ’Uthmân Dhu’n-Nûrayn (radiy-Allâhu ’anh) sa hukbong ito ng siyam na raan at limampung kamelyo kasama ang kanilang mga kagamitan at limampung kabayo, binayaran niya ang gastos sa kagamitan ng mga sasakay sa mga ito, at nagpadala pa siya ng sampung libong dinar, o pitong daang ruqya ng ginto.3 Sa gayon, siya ang naging pinakamalaking tumulong sa mga Muslim. Lubos na tinugunan ni Hadrat ’Uthmân ang mga pangangailangan ng hukbo, kaya hindi man lamang niya nalimutang isama ang malaking karayom na gagamitin nila sa pagkukumpuni ng mga sisidlang-balat ng tubig. Dahil sa tulong niyang ito, sinabi ni Rasûl-i akram (sall-Allâhu ’alaihi wa sallam): “Mula ngayon, wala nang kasalanang isusulat para kay ’Uthmân.”4 At isa sa mga Sahâba, na lubhang mahirap ang kalagayan, ay nag-igib ng tubig sa isang taniman ng datiles nang gabing iyon hanggang umaga upang makamit ang gantimpala ng pagtulong sa jihâd; dinala niya sa ating Pinuno, ang Propeta, ang mga datiles na kinita niya at sinabi: “Yâ Rasûlallah! Upang makamit ang kasiyahan ng aking Panginoon, dinala ko ang anumang mayroon ako. Mangyaring tanggapin ninyo ito.”
“O ’Umar! Ang pagkakaiba ninyong dalawa (ni Abû Bakr at mo) ay tulad ng pagkakaiba ng inyong mga salita” Hadîth sharîf
Habang tumutulong ang mga lalaking Muslim ayon sa kanilang kakayahan, ginawa rin ng mga kababaihan sa landas na ito ang nararapat nilang gawin. Habang naghahanda ang mga Muslim para sa kampanya sa Tabûk, nasa napakahirap na panahon sila. Napakatindi ng kakapusan kaya marami sa mga Sahâba, na wala nang anumang natitira, ang lumapit sa ating Pinunong Rasûlullah at nagsabi: “Yâ Rasûlallah! Wala kaming sasakyan! Wala rin kaming makakain! Ayaw naming mahiwalay sa inyo sa kampanyang ito, at nais naming makamit ang gantimpala ng jihâd.” Nang may kalungkutan, ipinabatid sa kanila ng ating minamahal na Propeta na wala na siyang sasakyang maibibigay sa kanila. Minsan, lumapit sa ating minamahal na Propeta sina Sâlim ibn ‘Umayr, ‘Abdullah ibn Mughaffal, Abû Laylâ Mâzinî, ‘Ulba ibn Zayd, ‘Amr ibn Humâm, Haramî ibn ‘Abdullah at ‘Irbâd ibn Sâriya na may iisang kahilingan. Nang sabihin sa kanila ng ating Pinuno nang may malaking kalungkutan: “Wala akong matagpuang maisasakay ko sa inyo,” nagsimula silang umiyak sa dalamhati na mahihiwalay sila sa ating Pinuno, ang Propeta, at hindi makalalahok sa jihâd. Dahil dito, ipinanaog ng Allâhu ta’âlâ ang sumusunod na marangal na âyat, na sinabi Niya ayon sa kahulugan: “(O Aking Rasûl!) Nang lumapit sila sa iyo (upang makalahok sa jihâd), sinabi mo sa kanila: ‘Wala akong maibibigay sa inyo na sasakyan.’ Dahil wala silang maipapagugol sa landas na ito (at hindi sila makalahok sa labanan), bumalik sila na lumuluha sa dalamhati. Walang pananagutan (kasalanan) sa kanila.”5 Sa wakas, sila man ay nilagyan ng kagamitan para sa kampanya nina Hadrat ‘Abbâs at Hadrat ‘Uthmân. Nang matapos ang mga paghahanda, tinipon ng ating Pinuno, ang Propeta, ang hukbo sa Thaniyyat al-Wadâ’. Napakakaunti ng mga hindi lumahok sa kampanya, kaya masasabing walang naiwan. Nang matipon ni Rasûl-i akram ang hukbo at magpasiyang umalis, iniwan niya si Muhammad ibn Maslama bilang kanyang kahalili sa Medina.6 Bago magsimula ang kampanya, sinabi ng ating Pinuno, ang Propeta: “Magdala kayo ng dagdag na sapatos. Hangga’t may pamalit kayong sapatos, hindi kayo mahihirapan.”
Nang kumilos ang hukbo, si ‘Abdullah ibn Ubayy, ang pinuno ng mga mapagkunwari, ay nagsabi ng mga bagay na hindi kailanman mangyayari upang takutin ang mga Muslim. Sinabi pa niya: “Nanunumpa ako, para bang nakikita ko siya at ang kanyang mga Sahâba na nakagapos ng mga lubid, dala-dalawa…” Ngunit hindi pinansin ng mga Sahâba ang mga salitang ito, at lalong tumindi ang kanilang sigasig na makalahok sa jihâd. Nang makita ito ng mga mapagkunwari, nagngitngit sila sa inis. Nang aalis na ang ating Pinunong Rasûlullah mula sa Thaniyyat al-Wadâ’ patungong Tabûk, ipinabuklat niya ang mga watawat ng hukbo (ang mga bandila at mga estandarte). Ibinigay niya ang malaking watawat kay Hadrat Abû Bakr, at isa pang watawat kay Hadrat Zubayr ibn ’Awwâm. Ang watawat ng tribong Aws ay ibinigay niya kay Usayd ibn Hudayr, at ang watawat ng tribong Khazraj ay kay Abû Dujâna.7 Ang bilang ng mga Sahâba sa ilalim ng pamumuno ng ating Pinuno, ang Propeta, ay tatlumpung libo, at sampung libo sa kanila ang mga mangangabayo. Itinalaga si Hadrat Talha ibn ’Ubaydullah bilang pinuno ng kanang pakpak, at si Hadrat ’Abdurrahmân ibn ’Awf bilang pinuno ng kaliwang pakpak.8 Ang maluwalhating mga Sahâba ay kumilos sa gitna ng napakainit na panahon at sa ilalim ng pamumuno ng kanilang Propeta. Dahil nasa unahan nila ang Habîb ng Allâhu ta’âlâ, hindi sila mapapaurong ng kakulangan sa pagkain at inumin mula sa kanilang landas, at hindi rin sila matatakot sa haba ng daang tatahakin at sa dami ng mga kawal ng kaaway. Sa ganitong kalagayan, nakararating ang tao kahit saan. Ang ating minamahal na Propeta at ang magigiting na Sahâba ay nagpapahinga nang sandali sa bawat himpilan at pagkatapos ay ipinagpapatuloy ang kanilang paglalakbay. Ang ikawalo nilang himpilan ay ang Hijr, kung saan nilipol ang bayan ni Sâlih ’alaihis-salâm. Dahil hindi nila sinunod ang utos ng kanilang propeta, nilipol sila ng Allâhu ta’âlâ sa pamamagitan ng isang nakakikilabot na sigaw (sayha), ibig sabihin ay isang tunog. Sinabi ng Sultan ng sansinukob sa kanyang mga Sahâba: “Ngayong gabi ay hihihip ang isang malakas na bagyo mula sa kabilang direksiyon. Huwag tumayo ang sinuman nang wala siyang kasamang kapwa. Itali ng bawat isa ang tuhod ng kanyang kamelyo. Ito ay lugar na binabaan ng parusa. Huwag uminom ang sinuman mula sa tubig na ito at huwag magsagawa ng wudû gamit ito!..” Sinunod ng lahat ang utos na ito. Kinagabihan, umihip ang isang malakas na bagyo na nagsimulang magpagulo sa lahat ng bagay. Nang sandaling iyon, isang taong nakaligtaang itali ang kanyang kamelyo ay tumayong mag-isa upang hanapin ito; nadala siya ng bagyo, kinaladkad at inihagis sa paanan ng bundok ng Tayy. May isa pang lubhang naipit sa pangangailangan. Sa lugar na pinuntahan niya upang tumugon sa pangangailangan ng katawan, tinamaan siya ng sakit na tinatawag na khunâq (pagkasakal). Dahil sa panalangin ng ating Pinuno, ang Propeta, bumalik ang kanyang kalusugan.
Nang umagang iyon ay wala nang natirang tubig sa mga sisidlan. Halos mamatay ang lahat sa uhaw. Sinamantala ito ng mga mapagkunwari at sinubukang magpasimula ng kaguluhan sa pamamagitan ng mga salitang: “Kung si Muhammad ay tunay na propeta, mananalangin siya at magpapaulan.”
Nang iharap ang kalagayan sa Pinuno ng mga sanlibutan, itinaas niya ang kanyang pinagpalang mga kamay at nagsumamo sa Allâhu ta’âlâ na magkaloob ng ulan. Sa mainit at walang ulap na panahon ay agad na lumitaw ang mga ulap ng ulan. Nagsimulang bumuhos ang malakas na ulan. Pinuno ng lahat ang kanilang mga sisidlan ng tubig, nagsagawa ng wudû, at pinainom ang mga hayop. Nang tumigil ang ulan at nagkawatak-watak ang mga ulap, nakita na ang ulan ay bumuhos lamang sa hukbo.
“Ang sinumang magbigay ng sadaqa ngayon, ang kanyang sadaqa ay magiging saksi para sa kanya sa harap ng Allâhu ta’âlâ sa Araw ng Paghuhukom” Hadîth sharîf
Ang kampanya sa Tabûk
Binigkas ng ating minamahal na Propeta at ng mga Sahâba ang takbîr. Pinuri nila ang Allâhu ta’âlâ. At sa mga mapagkunwari ay sinabi nila: “Wala na kayong anumang dahilan ngayon. Sumampalataya kayo sa Allâhu ta’âlâ at sa Kanyang Rasûl at maging mabubuting Muslim kayo!…” Ngunit sumagot ang mga walang-hiyang mapagkunwari: “Ano ba ang nangyari?… May dumaang ulap, umulan, at lumipas na!…” Umabot na rin sa sukdulan ang gutom, kaya dalawang tao na ang kailangang maghati sa iisang datiles. Sa kabila ng matinding init at ng gutom at uhaw na kanilang dinanas, papalapit na sila sa Tabûk. Sinabi ni Habîb-i akram (sall-Allâhu ’alaihi wa sallam): “Bukas, inshâ-Allâh, ay makararating kayo sa bukal ng Tabûk sa kalagitnaan ng umaga. Huwag ninyong ilapit ang inyong mga kamay sa tubig na iyon hanggang sa dumating ako.” Kinabukasan ay nakarating sila roon. Kaunti lamang ang tubig sa bukal. Ipinakuha ng ating minamahal na Propeta ang bahagi ng tubig na iyon sa isang mangkok, inilubog ang kanyang pinagpalang kamay roon at nanalangin. Pagkatapos ay ibinuhos ito pabalik sa bukal. Sa isang saglit ay bumulwak at dumami ang tubig. Uminom doon ang hukbo ng Islam na tatlumpung libo ang bilang, ngunit hindi man lamang ito nabawasan. Nang maglaon, ang buong paligid ay dinilig ng tubig na ito, na isang himala ng Karangalan ng sansinukob. Ang lugar na iyon ay naging luntiang kapatagan na umaapaw sa pagpapala. Nang dumating si Rasûl-i akram sa Tabûk kasama ang kanyang maluwalhating mga Sahâba, hindi nila nasalubong ang mga hukbong Bisantino (Rûm), na binubuo ng mga Bisantino at ng mga tribong Arabeng ginawang Kristiyano tulad ng ’Âmila, Lakhm at Judhâm. Sa Mûta, natalo ang hukbong Bisantino na isang daang libong kawal laban sa tatlong libong mujâhid. Sa pagkakataong ito naman, tatlumpung libong mujâhid ang nasa harapan nila, at ang kanilang kumander ay ang Pinuno ng sansinukob. Nang marinig ng mga Bisantino na tinipon ng ating minamahal na Propeta ang kanyang magigiting na Sahâba at paparating na sila, bawat isa sa kanila ay naghanap ng lugar na matatakasan.
Hindi na nagpatuloy pa sa kabila ng Tabûk ang ating Pinunong Rasûlullah, matapos makipagsanggunian sa kanyang mga Sahâba. Nang panahong iyon, narinig ng ilang tribo at pamahalaan na naninirahan sa lugar na iyon na dumating ang hukbo ng Islam. Dahil sa takot, nagpadala ang bawat isa ng delegasyon sa ating Pinuno, ang Propeta, at humingi ng kaligtasan (amân) sa kondisyong magbabayad sila ng jizya. Dahil sa habag, tinanggap ng ating Pinuno, ang Propeta, ang kanilang mga alok; sumulat ng magkakahiwalay na mga kasunduan sa bawat isa sa kanila, at sinabi sa kanila na sila ay ligtas.
Naghintay ang Dakilang Pinuno ng sansinukob (’alaihi afdalus-salawât) nang halos dalawampung araw sa kaaway. Sa Tabûk ay nagkaroon siya ng maraming pag-uusap kasama ang kanyang mga Sahâba at hinugasan niya ang kanilang mga puso ng karagatan ng nûr. Pinadaloy niya sa kanilang mga puso ang espirituwal na biyaya at ang pagpapala na bumubukal mula sa kanyang pinagpalang puso. Sa isa sa kanyang mga pag-uusap na walang kapantay, sinabi niya: “Sasabihin ko ba sa inyo kung sino ang pinakamabuti at pinakamarangal sa mga tao?” Sinabi ng mga Sahâba: “Sabihin ninyo sa amin, yâ Rasûlallah!”
Dahil dito, sinabi niya: “Ang pinakamabuti sa mga tao ay yaong nagsisikap sa landas ng Allâhu ta’âlâ hanggang sa kanyang huling hininga, sa likod ng kanyang kabayo o kamelyo, o sa kanyang sariling dalawang paa. At ang pinakamasama sa mga tao ay ang suwail na bumabasa ng Aklat ng Allâhu ta’âlâ at wala namang napapakinabangan mula rito.”
At sa isang taong nagtanong tungkol sa pagiging martir, sinabi niya: “Nanunumpa ako sa Allâhu ta’âlâ, na Siyang may hawak ng aking buhay sa Kanyang makapangyarihang kamay, na darating ang mga martir sa Araw ng Paghuhukom na nakasabit sa kanilang mga leeg ang kanilang mga espada. Uupo sila sa mga minbar na gawa sa nûr.”9
Maraming himala ng ating Pinuno, ang Propeta, ang nasaksihan sa kampanyang ito. Halimbawa, nang naghahanda silang bumalik mula sa Tabûk patungong Medina, ipinaabot ng mga Sahâba, na hindi na makatiis sa gutom, ang kanilang kalagayan sa ating Pinuno, ang Propeta. Ipinatipon ng ating Pinunong Rasûlullah ang natirang pagkain nila sa isang banig na balat. Halos hindi nito napuno ang isang maliit na palayok. Ang Dakilang Pinuno ng sanlibutan (sall-Allâhu ’alaihi wa sallam) ay nagpanibago ng kanyang wudû at nagsagawa ng salât na dalawang rak’a. Itinaas niya ang kanyang pinagpalang mga kamay at nanalangin upang pagpalain ang pagkain. Pagkatapos ay iniutos niya sa kanyang mga Sahâba na dalhin ang kanilang mga mangkok. Sa buong malaking hukbo, napuno ang lahat ng mangkok, kaya walang naiwang walang laman. Bukod dito, nakita na hindi man lamang nabawasan ang pagkain sa banig, kahit kumain ang lahat ng mujâhid hanggang sa mabusog.
“Bukas, inshâ-Allâh, ay makararating kayo sa bukal ng Tabûk sa kalagitnaan ng umaga. Huwag ninyong ilapit ang inyong mga kamay sa tubig na iyon hanggang sa dumating ako” Hadîth sharîf
Ang sariyya (ekspedisyon) ni Khâlid ibn Walîd sa Dûmat al-Jandal
Nang nasa Tabûk si Habîb-i akram (sall-Allâhu ’alaihi wa sallam), ipinadala niya si Khâlid ibn Walîd (radiy-Allâhu ’anh) sa Dûmat al-Jandal. Ang hari roon, si Ukaydir ibn ’Abdulmalik, ay Kristiyano. Lumapit ang mga kawal ng Islam sa paligid ng kuta at pumuwesto sa isang tambangan. Nang sandaling iyon, nabalitaan ni Ukaydir na may isang ligaw na toro na dumating sa pintuan ng kuta; sumakay siya sa kanyang kabayo at hinabol ito upang hulihin. Habang nangangaso sina Ukaydir, ang kanyang kapatid na si Hassân, at ang kanilang mga kasama, pinalibutan sila ng mga mujâhid. Nang dumampot ng kanyang espada si Hassân, napatay siya. Binihag si Ukaydir. Tumakas ang iba at nagkanlong sa kuta. Sinabi ni Hadrat Khâlid kay Ukaydir: “Bibigyan kita ng kaligtasan at dadalhin kita kay Rasûlullah. Ngunit sa kondisyong ito: papasok ka sa kuta at isusuko mo ang dalawang libong kamelyo, walong daang kabayo, walong daang kalasag, at apat na raang sibat. Mananatili sa iyo ang pagkahari.” Pumayag si Ukaydir. Pumasok sila sa kuta, kinuha ang mga samsam, at dumating sa Medina. Tinanggap sa kanyang dakilang harapan sina Ukaydir at ang kanyang kapatid na si Hasâr, sumampalataya sila at naging mga Muslim.
Ang patibong
Umalis na ang mga mujâhid sa Tabûk at tinahak ang daan patungong Medina. Nagkasundo ang mga mapagkunwari na bitagin ang ating minamahal na Propeta at patayin siya. Isang gabi, nag-abang sila sa isang makitid na daanan sa bundok sa landas na tinatahak ng hukbo ng Islam. Hinihila ni Hadrat ’Ammâr ibn Yâsir ang renda ng kamelyo ng ating Pinuno, ang Propeta, at sumusunod sa likuran niya si Hadrat Hudhayfa ibn Yamân. Ipinabatid ni Jibrîl ’alaihis-salâm na nagkasundo ang mga mapagkunwari at nagplano ng isang pagpatay. Nang papalapit na ang ating Pinuno, ang Propeta, sa daanan, sinabi niya sa hukbo: “Dumaan kayo sa lambak; iyon ay mas madali at mas maluwang para sa inyo.” Habang siya mismo ay patungo sa makitid na daanan, ang hukbo ay nagtungo sa loob ng lambak. Nang papalapit na si Rasûl-i akram (sall-Allâhu ’alaihi wa sallam) sa daanan, sumalakay ang pangkat na ito ng mga mapagkunwari na may takip ang mga mukha. Sumigaw si Hadrat Hudhayfa: “O mga kaaway ng Allâhu ta’âlâ!” at sinimulang hampasin ng pamalong hawak niya ang mga mapagkunwari at ang kanilang mga hayop. Dahil natakot sa sigawan at ingay na ito, agad na nakihalo sa mga kawal ang labindalawang mapagkunwari. Ipinabatid ng ating Pinunong Rasûlullah ang kanilang mga pangalan kay Hadrat Hudhayfa at ipinagbilin sa kanya na huwag niya itong sabihin sa iba.
Si Hadrat Usayd ibn Hudayr, na nakarinig ng pangyayari at lumapit sa ating Pinuno, ang Propeta, ay nagsumamo sa kanya: “Maialay nawa para sa inyo ang aking buhay, yâ Rasûlallah! Ipabatid ninyo sa akin ang kanilang mga pangalan at dadalhin ko sa inyo ang kanilang mga ulo!” Ngunit hindi ito pinahintulutan ni Rasûlullah (sall-Allâhu ’alaihi wa sallam).10
Ang Masjid ad-Dirâr
Sa wakas, ang ating minamahal na Propeta at ang kanyang magigiting na Sahâba ay lumapit sa maliwanag na Medina, matapos nilang takutin ang mga Bisantino at durugin ang kanilang paglaban. Iniutos ng Sultan ng sansinukob sa kanyang mga Sahâba na magkampo sa lugar na tinatawag na Dhû Awân, napakalapit sa Medina. Habang nagpapahinga ang mga Sahâba, lumapit sa ating minamahal na Propeta ang ilang mapagkunwari at hiniling sa kanya na parangalan ng kanyang pagdating ang Masjid ad-Dirâr. Ang Masjid ad-Dirâr ay nasa Qubâ. Itinayo ito ng mga mapagkunwari sa tapat ng unang masjid na ipinatayo ng ating Pinunong Rasûlullah sa Qubâ noong kanyang paglipat sa Medina. Nang papunta ang ating minamahal na Propeta kasama ang kanyang mga Sahâba sa Tabûk, lumapit sa kanya ang mga mapagkunwari at inanyayahan siya sa mga salitang: “Yâ Rasûlallah! Nagtayo kami ng bagong masjid; hindi ba ninyo kami pararangalan ng inyong pagdating at pamumunuan kami roon sa salât?” Ngunit ang Pinuno ng mga sanlibutan, na nasa kampanya, ay nagsabi na kung ipagkakaloob sa kanya, maaari siyang dumaan doon sa pagbabalik mula sa Tabûk.
Ang layunin ng mga mapagkunwari ay hatiin ang pamayanan ng mga Muslim, gawin itong kasangkapan ng kanilang sariling mga hangarin, at sa pamamagitan ng paghahasik ng kaguluhan ay pag-awayin ang mga Muslim. Aanyayahan pa nila ang mga kawal na Bisantino sa Medina at tutulungan sila sa pamamagitan ng mga sandatang iniimbak nila sa masjid na ito. Kung mapapagsagawa nila ng salât doon ang ating Pinuno, ang Propeta, aakalain ng mga tao na isang banal na lugar ang Masjid ad-Dirâr. Sa gayon, magpapaligsahan ang mga Muslim sa pagsasagawa ng salât doon at – sa palagay nila – mahuhulog sa lambat ng mga mapagkunwari!… Tinanggap ng Dakilang Pinuno ng sanlibutan (sall-Allâhu ’alaihi wa sallam) ang paanyayang ito ng mga mapagkunwari at nagpasiyang pumunta roon. Ipinanaog ng Allâhu ta’âlâ ang ika-107 at ika-108 na marangal na âyat ng sûra at-Tawba at ipinabatid ang tunay na kalagayan. Dahil dito, sinabi ng Pinuno ng mga sanlibutan kina Mâlik ibn Dukhshum at ’Âsim ibn ’Adiyy: “Pumasok kayo sa masjid na iyon, na ang mga tao ay mapang-api. Wasakin ninyo ito at sunugin!” Pumunta sila roon sa pagitan ng salât sa paglubog ng araw (maghrib) at ng salât sa gabi (’ishâ) at sinunog ang gusali. Pagkatapos ay giniba nila ito at pinatag sa lupa. Walang anumang tunog na narinig mula sa mga mapagkunwari.11 Nang marinig ng mga taga-Medina na parating ang ating Pinuno, ang Propeta, at ang kanyang maluwalhating mga Sahâba, agad silang naghanda at lumabas upang salubungin sila nang may malaking pananabik…
Ang kamatayan ni ’Abdullah ibn Ubayy
Dalawang buwan matapos bumalik ang ating minamahal na Propeta mula sa kampanya sa Tabûk, sa buwan ng Shawwâl, namatay si ’Abdullah ibn Ubayy, ang pinuno ng mga mapagkunwari. Pagkatapos nito ay nabuwag at nagkawatak-watak ang mga pangkat ng mga mapagkunwari.12 Sa gayon, hindi lamang ang mga mapagkunwari kundi pati ang mga mapagsamba sa diyus-diyusan at ang mga Hudyo sa Arabia ay nawalan ng kanilang mga pinuno, at napawi ang kanilang mga pagsisikap na tumutol sa Islam at humadlang dito.
Iba pang pangyayari sa ikasiyam na taon ng Hijra
Nang dumating si Rasûlullah sa Tabûk, unang dumating ang mga pinuno ng Ayla, at pagkatapos ay ang mga pinuno ng Jarbâ, at nagbayad sila ng kharâj. Ipinasulat ni Rasûlullah ang isang kasulatan ng kasunduan at ibinigay ito sa kanila. Sa kampanyang ito, nagpadala siya ng liham kay Heraclius at muli siyang inanyayahan sa Islam. Ngunit hindi napasakanya ang tamang patnubay (hidâya).
“Nanunumpa ako sa Allâhu ta’âlâ, na Siyang may hawak ng aking buhay sa Kanyang makapangyarihang kamay, na darating ang mga martir sa Araw ng Paghuhukom na nakasabit sa kanilang mga leeg ang kanilang mga espada. Uupo sila sa mga minbar na gawa sa nûr” Hadîth sharîf
Noong taong iyon, pumanaw si Umm Kulthûm, ang anak na babae ni Rasûlullah. Si Rasûlullah mismo ang namuno sa salât para sa patay (janâza) para sa kanya, at habang inililibing siya, dumaloy ang mga luha mula sa kanyang pinagpalang mga mata sa tabi ng libingan.
Sanat al-Wufûd (ang Taon ng mga Delegasyon)
Nang bumalik ang Dakilang Pinuno ng sanlibutan (sall-Allâhu ’alaihi wa sallam) mula sa kampanya sa Tabûk, nagpadala siya ng mga kinatawan sa iba’t ibang pamahalaan at inanyayahan sila sa Islam. Ang mga naninirahan sa Oman at Bahrain ay pinagkalooban ng karangalang maging Muslim.
Mabilis nang kumakalat ang Islam. Sa mga tribo at pamahalaan sa paligid ay ipinadala ang mga guro upang ituro sa kanila ang mga saligan ng relihiyon, at ang mga gobernador upang pamahalaan sila. Noong ikasiyam na taon ng Hijra, dumagsa rin sa Medina ang mga delegasyon ng mga naging Muslim. Ipinabatid ng mga delegasyong dumating mula sa iba’t ibang tribo na sumusunod sila sa Pinuno ng mga sanlibutan, at nakamtan nila ang kaligayahan. Dahil sa dami ng mga dumating, tinawag ang taong ito na Sanat al-Wufûd (ang Taon ng mga Delegasyon). Tuwing may dumarating na kinatawan, nagsusuot si Rasûlullah ng mahahalagang kasuotan. Pinasuot din niya sa mga Sahâba ang magaganda nilang kasuotan. Tinatanggap niya ang mga bisita sa isang malinis at magandang lugar. Nagbibigay siya ng handaan at pinauuwi sila na maraming regalo. At bumabalik silang nasisiyahan, habang pinupuri at dinadakila siya. Isa sa mga tribong nagpadala ng mga kinatawan ay ang tribong Banû Murra. Labintatlong tao ang ipinadala nilang kinatawan. Ipinabatid nila na naging Muslim ang kanilang tribo. Sinabi nila na hindi man lamang umuulan sa kanilang lupain, hindi tumutubo ang damo, at dumaranas sila ng matinding taggutom. Upang maligtas sa kahirapang ito, humiling sila kay Rasûlullah (sall-Allâhu ’alaihi wa sallam) ng panalangin. Nanalangin siya: “O aking Panginoon! Busugin Mo sila ng tubig sa pamamagitan ng ulan.” Nang bumalik sa kanilang lupain ang mga kinatawan ng tribong Banû Murra, nakita nilang lubos na naginhawahan ang kanilang bayan. Sapagkat noong araw na nanalangin si Rasûlullah (sall-Allâhu ’alaihi wa sallam) para sa kanila, bumuhos doon ang saganang ulan. Eksaktong tumapat ito sa oras ng panalangin.
Sampung tao mula sa tribong Banû Asad ang dumating at ipinalagay na isang pabor na naging Muslim sila. Sinabi nila: “Dumating kami mula sa malayo sa taon ng taggutom. Kusang-loob kaming naging Muslim, bago pa may hukbong sumalakay sa amin.” Tungkol sa kanila ay ipinanaog ang ikalabimpitong âyat ng sûra al-Hujurât. Si Mu’âwiya ibn Thawr ibn ‘Ubâda ibn Bikâr, na pinuno ng delegasyon ng Banû Bikâr, ay may isandaang taong gulang na. Kasama niya ang kanyang anak na si Bushayr, si Majma’ ibn ‘Abdullah, at si ‘Abdu ‘Amr ibn Asam. Hiniling niya kay Rasûlullah na haplusin ng kanyang pinagpalang kamay ang mga bahagi ng katawan ng kanyang anak, at sinabi: “Sapagkat napakalaki ng paggalang na ipinakita niya sa akin at napakaraming kabutihan ang ginawa niya sa akin.” Hinaplos ni Rasûlullah ng kanyang pinagpalang kamay ang mukha ni Bushayr at nagkaloob ng maraming kambing sa kanila. Pinalitan din niya ang pangalang ‘Abdu ‘Amr ng ‘Abdurrahmân. Ang delegasyon ng Banû Najîb ay binubuo ng sampung tao. Dinala rin nila ang zakât ng kanilang mga ari-arian at ng kanilang mga hayop. Lubhang natuwa si Rasûlullah sa kanilang pagdating. Iniutos niyang patuluyin sila sa isang mabuting tirahan. Ang kinatawan ng Najîb ay nagtanong ng napakaraming tanong tungkol sa fard at sunna kaya lalo pang lumaki ang pagmamahal ni Rasûlullah sa kanya. Higit pa niyang pinarangalan at tinanggap siya nang magiliw. Iba ang naging pakikitungo niya sa kanya kumpara sa iba pang mga kinatawan. Ipinatawag din niya ang binatang naiwan sa tabi ng mga kagamitan, at nang makita niyang tumalikod ang binata sa lahat maliban sa Allâhu ta’âlâ, nanalangin din siya ng kabutihan para sa kanya. Gaya ng iba, binigyan din niya siya ng mga regalo. Ang pangkat na iyon ay bumalik nang masaya sa kanilang tribo, nang natupad ang kanilang hangarin. Isang pangkat mula sa Banû Kinâna ang dumating at naging Muslim. Ang kanilang pinuno ay si Wâthila ibn Asqa’. Nang dumating siya, naghahanda si Rasûlullah para sa kampanya sa Tabûk. Nanumpa siya ng katapatan (bay’a) at umuwi sa kanyang tribo. Hindi sumampalataya ang kanyang ama. Sumampalataya ang kanyang kapatid na babae. Mula roon ay nagtungo siya sa Medina at sinundan ang hukbo ng Tabûk. Naabutan niya si Rasûlullah. Ipinadala siya kasama si Khâlid sa labanan laban kay Ukaydir. Malaking bilang ng kamelyo ang napunta sa kanya bilang bahagi.
Mula sa Banû Sâ’ida ay dumating si Dimâm ibn Tha’laba. Lumapit siya kay Rasûlullah at nagtanong ng maraming tanong tungkol sa salât, pag-aayuno, hajj, at zakât. Nang wala na siyang itatanong, sinabi niya: “Sumampalataya na ako; naniniwala ako sa lahat ng dinala ninyo mula sa Allah.” Bumalik siya sa kanyang mga kababayan at ipinahayag sa kanila ang Islam. Ang buong tribong iyon ay naging Muslim.
Yâ Rasûlallah! Ang alipin sa inyong pintuan
Na hindi humalik sa alikabok na dumampi sa inyong mga paa,
At hindi nag-alay ng buhay para sa pagpapalang ito,
Ay walang pag-ibig sa inyo; hindi ako naniniwala, sinungaling ang kanyang salita.
Kung gagawin kong korona sa aking ulo ang alikabok na inyong tinapakan,
Kung hahalikan ito, ipapahid sa aking mga mata, gagawing gamot sa aking puso,
Kung gagawin itong ilawan na nagpapakita ng tuwid na landas,
At kung mahuhulog ako sa inyong mga daan, umiibig sa inyo at namamangha.
Bawat hangin na umiihip mula sa inyong dako ay sinasamyo ko,
At sinisiyasat ko kung may bakas ng inyong halimuyak;
Maialay nawa para sa inyo ang aking pamilya at mga anak,
Ang aking ina, ama, mga kamag-anak, at libu-libo pang buhay.
Sinasabi ni Mawlânâ Khâlid, na umiibig sa inyo nang buong kaluluwa:
O Sultan ng sanlibutan, O minamahal ng sansinukob!
Isa lamang ang aking buhay, at ito ay mula sa inyo – inyong kaloob sa akin;
Hindi ko masasabing: “Nagdala ako ng buhay upang ialay sa inyo.”
Mawlânâ Khâlid Baghdâdî
“O aking Panginoon! Busugin Mo sila (ang tribong Banû Murra) ng tubig sa pamamagitan ng ulan” Hadîth sharîf
Isang tanawin sa gabi ng Ka’ba al-Mu’azzama