Дзеці нашага ўладара Прарока
У нашага ўладара Прарока было сямёра дзяцей – тры сыны і чатыры дачкі. Усе яны, акрамя хазрат Фатымы, памерлі раней за нашага ўладара Пасланніка Аллаха. Род нашага любімага Прарока працягнуўся праз нашу маці хазрат Фатыму. Нашчадкаў яго ўнука хазрат Хусайна называюць сайідамі, а нашчадкаў хазрат Хасана – шарыфамі. Шанаваць сайідаў і шарыфаў – значыць шанаваць нашага ўладара Прарока. Любоў да сайідаў і шарыфаў вядзе да таго, што чалавек у апошні подых сыходзіць з гэтага свету з верай.
Касім (радыяллаху анху): Ён – першы з трох сыноў Пасланніка Аллаха. Таму Пасланніка Аллаха называлі «Абуль-Касім». Ён нарадзіўся ў Мецы да прароцтва. Яго маці – Хадыджа аль-Кубра. Ён памёр ва ўзросце сямнаццаці месяцаў.1
Зайнаб (радыяллаху анха): Яна – першая з чатырох дачок Пасланніка Аллаха. Яна нарадзілася, калі нашаму Прароку было трыццаць гадоў. Яшчэ да прароцтва яна выйшла замуж за Абуль-Аса ібн Рабі, сына сястры сваёй маці Хадыджы.2 Абуль-Ас спачатку не прыняў веры. Ён трапіў у палон у бітве пры Бадры і быў адпушчаны з умовай, што адправіць сваю жонку ў Медыну. Ён адправіў яе са сваім братам, але няверуючыя па дарозе вярнулі Зайнаб назад. Пасланнік алейхіс-салям паслаў у Мекку Зайда ібн Харысу і ўначы таемна пераправіў Зайнаб у Медыну. Абуль-Ас прыняў веру пасля паходу ў Худайбію. Зайнаб зноў была аддадзена яму. Яна памерла на восьмым годзе хіджры ва ўзросце трыццаці аднаго года. Пасля яе засталіся двое дзяцей. Адзін – Алі, які памёр, калі быў ужо блізкі да палавой сталасці (булуг). Другая – Умама. Зайнаб пакінула запавет Фатыме (радыяллаху анха) і даручыла дзяцей імаму Алі. Яе сын Алі пры заваяванні Меккі ехаў на вярблюдзе Пасланніка Аллаха, седзячы за яго спіной. Умаму хазрат Алі ўзяў сабе ў жонкі.3
Рукая (радыяллаху анха): Яна – другая дачка нашага ўладара Пасланніка Аллаха. Яна нарадзілася, калі нашаму Прароку было трыццаць тры гады. Яе маці – Хадыджа аль-Кубра. Яна была вельмі прыгожая. Яна – жонка хазрат Усмана. Раней яна была заручана з сынам Абу Лахаба Утбам. Абу Лахаб і яго жонка, каб прычыніць боль Пасланніку Аллаха, прымусілі сына адмовіцца ад заручын. Калі была ніспаслана сура «Таббат яда», Утба развёўся з ёй яшчэ да вяселля. Прыйшло адкравенне, і яна была выдадзена замуж за хазрат Усмана. Разам з хазрат Усманам яна двойчы перасялялася ў Абісінію, а потым – у Медыну аль-Мунаввара. Перад бітвай пры Бадры, калі хазрат Рукаі было дваццаць два гады, яна захварэла. Хазрат Усману было загадана не ісці ў Бадр, а даглядаць жонку. Яна памерла ў той дзень, калі ў Медыну аль-Мунаввара прыйшла радасная вестка пра перамогу пры Бадры, і ў той жа дзень была пахавана.4
Умм Кульсум (радыяллаху анха): Яна – трэцяя дачка Пасланніка Аллаха. Яна была заручана з другім сынам Абу Лахаба Утайбам. Калі была ніспаслана сура «Таббат яда», Утайба развёўся з ёю яшчэ да вяселля і сказаў Пасланніку Аллаха крыўдныя словы. Тады наш уладар Пасланнік Аллаха (саллаллаху алейхі ва саллям) пракляў яго: «О мой Госпадзе! Нашлі на яго аднаго са сваіх драпежнікаў!» На шляху ў Шам яго разарваў леў. Пасля смерці Рукаі прыйшло адкравенне, і Умм Кульсум таксама была выдадзена замуж за хазрат Усмана. Яна памерла на дзявятым годзе хіджры. Пахавальны намаз па ёй узначаліў Пасланнік Аллаха, а калі яе хавалі, ён стаяў ля яе магілы, і з яго дабраславёных вачэй цяклі слёзы.5
Фатыма (радыяллаху анха): Яна – чацвёртая дачка Пасланніка Аллаха, жонка хазрат Алі і цешча хазрат Умара. Калі заключаўся яе ніках, ёй было пятнаццаць гадоў.6 У кнізе «Мавахіб аль-ладуннія», у раздзеле пра паход Савік, напісана, што яе махр складаў чатырыста міскалаў срэбра. Гэта адпавядае 57,14 міскала золата. (Сёння гэта 38 залатых лір.) Алі (радыяллаху анху) тады было дваццаць пяць гадоў. Ён – з Ахль аль-Байт. Фатыма была светлая тварам і вельмі прыгожая. Яна нарадзілася ў Мецы за трынаццаць гадоў да хіджры і памерла на адзінаццатым годзе хіджры ва ўзросце дваццаці чатырох гадоў. У яе было тры сыны – Хасан, Хусайн і Мухсін – і дзве дачкі – Умм Кульсум і Зайнаб.7
Род Пасланніка Аллаха працягнуўся праз Фатыму. Зайнаб выйшла замуж за Абдуллаха ібн Джафара Таяра, і ў іх нарадзіліся дзеці Алі і Умм Кульсум. Іх называюць Шарыф аль-Джафары.
«Мая сям’я (Ахль аль-Байт) – як карабель Нуха алейхіс-салям. Хто ідзе за імі, той выратуецца. Астатнія загінуць» Святы хадзіс
1. Джаннат аль-Бакі – Медына аль-Мунаввара
2. Ахль аль-Байт
3. Банат ан-Набі (дочкі нашага ўладара Прарока)
4. Шухада аль-Бакі (шахіды Джаннат аль-Бакі)
5. Азвадж ан-Набі (жонкі нашага ўладара Прарока)
6. Імам Малік.
Маўзалеі на могілках Джаннат аль-Бакі да іх разбурэння
Абдуллах (радыяллаху анху): Ён – апошняе дзіця Пасланніка Аллаха ад Хадыджы аль-Кубра. Ён нарадзіўся пасля прароцтва і памёр яшчэ грудным дзіцём. Яго таксама называюць Тайіб і Тахір. Калі Абдуллах памёр, Ас ібн Ваіл сказаў: «Мухаммад стаў абтар», гэта значыць, што яго род перарваўся. Усявышні Аллах адказаў няверуючаму Асу сурай «Інна аатайна».8
Ібрахім (радыяллаху анху): Ён – трэці сын Пасланніка Аллаха і апошняе з усіх яго дзяцей. Ён – сын хазрат Марыі, якую прыслаў у падарунак Мукаўкас, намеснік Іраклія ў Егіпце. Ён нарадзіўся на восьмым годзе хіджры і памёр ва ўзросце паўтара года. Калі ён хварэў, Пасланнік Аллаха браў яго на рукі, і з яго дабраславёных вачэй цяклі слёзы. Калі Ібрахім памёр, Прарок сказаў: «О Ібрахім! Мы вельмі засмучаныя тваёй смерцю. Нашы вочы плачуць, нашы сэрцы баляць. Але мы не скажам нічога, што магло б не спадабацца нашаму Госпаду».9 Яго пахавалі на могілках Джаннат аль-Бакі. У той дзень адбылося зацьменне сонца. Пачалі казаць, што сонца зацьмілася з-за яго смерці. Калі наш уладар Пасланнік Аллаха (саллаллаху алейхі ва саллям) пачуў пра гэта, ён сказаў: «Месяц і сонца – два стварэнні Усявышняга Аллаха, якія паказваюць на Яго існаванне і Яго адзінства. Яны не зацьмяваюцца з-за таго, што нехта памёр ці жыве. Калі ўбачыце зацьменне, успомніце Усявышняга Аллаха!»
О мой Аллах! Дзеля дзяцей Фатымы
Няхай маім апошнім словам будзе калімат ат-таўхід!
Ці прымеш Ты гэтую маю малітву, ці адхіліш, –
Я ўчапіўся ў крысо Ахль аль-Байт Прарока.
Ахль аль-Байт ар-Расул (Аль ар-Расул – Аль аль-Аба)
Усявышні Аллах у Святым Каране, звяртаючыся да Ахль аль-Байт, паводле сэнсу кажа: «Усявышні Аллах хоча выдаліць ад вас рыджс, гэта значыць усякую загану і нячыстасць, і ачысціць вас поўнай чысцінёй».10
Шаноўныя асхабы запыталіся: «О Пасланнік Аллаха! Хто такія Ахль аль-Байт?» У гэты момант прыйшоў імам Алі. Прарок узяў яго пад свой дабраславёны плашч. Потым адзін за адным прыйшлі Фатыма аз-Захра, імам Хасан і імам Хусайн. Узяўшы кожнага з іх да сябе з аднаго ці другога боку, ён сказаў: «Вось яны – мая сям’я (Ахль аль-Байт)». Гэтых узнёслых асоб называюць таксама «Аль аль-Аба і Аль ар-Расул».11
Любоў да Ахль аль-Байт ан-Набаві вядзе да таго, што чалавек сыходзіць у вечны свет з верай і ў апошні подых дасягае выратавання. Любіць Ахль аль-Байт – абавязак (фард) кожнага верніка. Сарвар аль-алям (правадыр сусветаў) (саллаллаху алейхі ва саллям) у адным са сваіх святых хадзісаў сказаў: «Мая сям’я (Ахль аль-Байт) – як карабель Нуха алейхіс-салям. Хто ідзе за імі, той выратуецца. Астатнія загінуць».12
Годнасцяў і дасканаласцяў Ахль аль-Байт ан-Набаві вельмі шмат. Іх немагчыма злічыць. Чалавечых сіл не хапае, каб апісаць і праславіць іх. Іх каштоўнасць і веліч можна зразумець толькі са святых аятаў.
Там Алі, Хасан і Хусайн,
Любоў да іх – у сэрцы, прыхільнасць – у душы.
Заўтра, у Дзень збору, на вялікім судзе,
О Мухаммад, мая душа прагне цябе.
Наша гара – гара Арафат,
Там прымаюцца нашы малітвы,
У Медыне спачывае наш Прарок,
О Мухаммад, мая душа прагне цябе.
Імам аш-Шафіі найлепшым чынам выказвае гэта, кажучы: «О Ахль аль-Байт ар-Расул! Усявышні Аллах у Святым Каране загадвае любіць вас. Тое, што не прымаецца намаз тых, хто ў сваіх намазах не моліцца за вас, паказвае вашу каштоўнасць і высокую ступень. Наколькі ж вялікі ваш гонар, калі Усявышні Аллах у Святым Каране вітае вас!» Хазрат Анас кажа: «У Пасланніка Аллаха запыталіся: „Каго з Ахль аль-Байт вы любіце больш за ўсіх?“ Ён адказаў: „Хасана і Хусайна“».13
Хазрат Абу Хурайра кажа: «Я быў у Пасланніка Аллаха. Прыйшоў Хасан. Пасланнік Аллаха сказаў: „О мой Госпадзе! Я люблю яго. Любі і Ты яго і любі тых, хто любіць яго“, а ў іншы раз сказаў: „Хасан і Хусайн – мае пахучыя кветкі ў гэтым свеце“». Акрамя таго, наш уладар Прарок сказаў: «Пасля сябе я пакідаю вам дзве рэчы. Калі будзеце трымацца іх, не саб’яцеся са шляху. Першая большая за другую. Адна – Святы Каран, кніга Усявышняга Аллаха, якая як моцная вяроўка, працягнутая з неба да зямлі. Другая – мая сям’я (Ахль аль-Байт). Гэтыя дзве ніколі не аддзяляцца адна ад адной. Хто не ідзе за імі, той сыходзіць з майго шляху».14
Хазрат Хасан і хазрат Хусайн (радыяллаху анхума) захварэлі. Наш уладар Прарок сказаў хазрат Алі і хазрат Фатыме: «Дайце зарок дзеля гэтых вашых дзетак, даражэйшых за ваша сэрца!» Хазрат Алі, наша маці Фатыма і іх служанка па імені Фідда далі зарок трымаць пост па тры дні. Гэтыя два водары Раю ачунялі. Але ў іх доме не было чаго есці. Хазрат Алі пазычыў у аднаго габрэя тры са15 ячменю. Усе трое прынялі намер (ніят) трымаць пост, які абяцалі ў зароку. Хазрат Фатыма змалола адну меру ячменю і спякла пяць праснакоў. Іх было пяцёра. Надышоў час іфтару (разгавення). Адзін з пяці праснакоў яна паклала перад хазрат Алі, адзін – перад хазрат Хасанам, адзін – перад хазрат Хусайнам, адзін – перад служанкай Фіддай і адзін – перад сабой. Яны ўжо збіраліся разгавецца. У гэты час прыйшоў беднік (міскін) і сказаў: «О сям’я Пасланніка Аллаха! Я – адзін з бедных мусульман. Дайце мне паесці! Няхай Усявышні Аллах узнагародзіць вас дарамі Раю». Яны аддалі яму як садаку праснакі, якія трымалі ў руках, а самі разгавеліся вадой. Назаўтра яны зноў трымалі пост. Служанка змалола яшчэ адну меру ячменю і зноў спякла пяць праснакоў. У час іфтару, калі яны паклалі праснакі перад сабой і збіраліся разгавецца, прыйшоў сірата. Усе пяцёра аддалі яму свае праснакі і ўзрадавалі сірату, а самі разгавеліся вадой і леглі спаць. Назаўтра яны зноў трымалі пост. З апошняй меры ячменю яны зноў спяклі пяць праснакоў і паклалі іх перад сабой. Калі яны збіраліся разгавецца, прыйшоў палонны і сказаў: «Я галодны ўжо тры дні. Мяне звязалі і не давалі есці. Пашкадуйце мяне дзеля Усявышняга Аллаха!» Усе пяцёра аддалі яму свае праснакі і зноў разгавеліся вадой. Тады Усявышні Аллах у ніспасланых святых аятах паводле сэнсу сказаў: «Яны выконвалі свае зарокі. Баючыся доўгага і бясконцага Дня ўваскрасення, яны аддавалі ежу, якой так прагнулі і жадалі самі, беднаму, сіраце і палоннаму, кажучы: „Мы накармілі вас дзеля Усявышняга Аллаха. Мы не чакаем ад вас ні падзякі, ні іншай аддзякі; нам нічога не трэба“».16 «Таму Велічны Аллах напаіў іх чыстым напоем (шараб тахур)…»17 Абу Хурайра (радыяллаху анху) расказвае, што наш Прарок сказаў: «Лепшыя з вас – тыя, хто пасля мяне робіць дабро маёй сям’і (Ахль аль-Байт)».
«Тыя, хто пройдзе па мосце Сірат, не спатыкнуўшыся, – гэта тыя, хто моцна любіць маю сям’ю (Ахль аль-Байт) і маіх асхабаў» Святы хадзіс
Хазрат Алі расказвае, што наш Прарок сказаў: «У Дзень уваскрасення я буду заступацца за тых, хто рабіў дабро маёй сям’і (Ахль аль-Байт)». «Тыя, хто пройдзе па мосце Сірат, не спатыкнуўшыся, – гэта тыя, хто моцна любіць маю сям’ю і маіх асхабаў».
У святым хадзісе, які прыводзіць хазрат імам Раббані, сказана: «Хто любіць Алі, той, бясспрэчна, любіць мяне. Хто варожы да яго, той, бясспрэчна, варожы да мяне. Хто крыўдзіць яго, той, бясспрэчна, крыўдзіць мяне. А хто крыўдзіць мяне, той крыўдзіць Усявышняга Аллаха».
Наш уладар Пасланнік Аллаха сказаў: «Усявышні Аллах загадаў мне любіць чатырох чалавек. Ён паведаміў, што і сам любіць іх». У яго запыталіся: «Хто яны? Ці назавеш нам іх імёны?»
Ён сказаў: «Алі – з іх, Алі – з іх, Алі – з іх; а таксама Абу Зар, Мікдад і Салман».
«Тых, хто крыўдзіць мяне праз маю сям’ю, чакае суровая кара».
У святым хадзісе ён таксама сказаў: «Фатыма – частка мяне (гэта значыць кавалачак мяне). Хто крыўдзіць яе, той крыўдзіць мяне». Хазрат Абу Хурайра расказвае: «Наш уладар Прарок сказаў хазрат Алі: „Фатыма мне мілейшая за цябе. А ты мне даражэйшы (гэта значыць каштоўнейшы) за яе!“»18
І яшчэ ён сказаў: «Я не прашу ў вас ніякай узнагароды за тое, што прынёс вам рэлігію іслам. Я хачу толькі, каб вы любілі маю сям’ю (Ахль аль-Байт), якая мне блізкая».
Ісламскія вучоныя лічылі любоў да Ахль аль-Байт умовай таго, каб у апошні подых сысці з гэтага свету з верай. У іх ёсць часцінкі Пасланніка Аллаха. Шанаваць Ахль аль-Байт і выяўляць да іх павагу – абавязак кожнага мусульманіна. Вялікі ісламскі вучоны імам Раббані (рахматуллахі алейх) сказаў: «Мой бацька быў вельмі вучоным у знешніх і ўнутраных навуках, гэта значыць у навуках сэрца. Ён заўсёды раіў і заахвочваў любіць Ахль аль-Байт. Ён казаў, што гэтая любоў вельмі дапамагае чалавеку ў апошні подых сысці з гэтага свету з верай. Калі ён паміраў, я быў ля яго ўзгалоўя. У апошнія імгненні, калі яго свядомасць слабела, я нагадаў яму гэтую параду і запытаўся, як дзейнічае тая любоў. Нават у такім стане ён сказаў: „Я плаваю ў моры любові да Ахль аль-Байт“. Я адразу ўсхваліў і ўславіў Усявышняга Аллаха. Любоў да Ахль аль-Байт – капітал Ахль ас-Сунна. Усе здабыткі вечнага свету прынясе менавіта гэты капітал».
Хазрат Фатыма і ўсе яе дзеці, якія будуць да Дня ўваскрасення, – гэта Ахль аль-Байт. Іх трэба любіць, нават калі яны грэшнікі. Любіць іх, дапамагаць ім сэрцам, целам і маёмасцю, шанаваць іх і клапаціцца пра іх – гэта вядзе да таго, што чалавек памірае з верай. (У сірыйскім горадзе Хама быў суд для сайідаў. Дзяцей, якія нараджаліся ў гэтым дабраславёным родзе, рэгістравалі перад суддзёй пры двух сведках. Гэты суд скасаваў Мустафа Рэшыд-паша, верны сябар англічан.) Імамы Ахль ас-Сунна большую частку ведаў пра веру і фікх, пазнанняў (марыфат) тасаўвуфу і нават ведаў тафсіру і хадзісаў засвоілі ад імамаў Ахль аль-Байт. Яны выраслі пад іх выхаваннем. Яны ўзвысіліся дзякуючы іх прыхільнасці. Яны атрымлівалі ад іх радасныя весткі. Мусульмане любяць Ахль аль-Байт Пасланніка Аллаха (радыяллаху таала анхум аджмаін) больш за ўсіх і любяць таксама тых, хто любіць Ахль аль-Байт. Тых, хто любіць Ахль аль-Байт, праведных мусульман, якія ідуць шляхам Ахль аль-Байт, называюць (Ахль ас-Сунна). Усе Ахль ас-Сунна ў кожным сваім намазе просяць дабра для Ахль аль-Байт.
Верніка, які бачыў Пасланніка, назвалі «сахабі».
Каб назваць іх усіх, сказалі: «шаноўныя асхабы».
Кожнае сэрца, што любіла Прарока, вокамгненна напаўнялася святлом,
Тыя, хто стаў яго сахабі, праслаўлены ў Каране.
Усе яны дзеля Пасланніка Аллаха аддалі і маёмасць, і жыццё.
У мірны час яны неслі веды, а на вайне рыкалі, як ільвы.
У святым хадзісе асхабы прыпадобнены да зорак:
Хто ідзе за любым з іх, выйдзе на светлыя шляхі.
Асхабы вельмі любілі адзін аднаго і хвалілі адзін аднаго;
Мусульмане, што прыйшлі пасля, усе казалі тое ж самае.
Каран і хадзісы паведамілі нам яны,
Чысціня іх сэрцаў дала розуму давер.
Калі зганьбіш каго-небудзь з іх, параніш рэлігію іслам.
Хто ганіць сахабі, той падточвае Святы Каран.
Калі ты сапраўдны мусульманін, шануй кожнага з іх,
А перш за ўсё шлі салят і салям сям’і Пасланніка!