DIE AFSKEIDSPREEK

Die lof kom net Allâhu ta’âlâ toe. Ons loof Hom, vra Hom om vergifnis en keer ons in berou tot Hom. Ons soek ons toevlug by Allâhu ta’âlâ teen die kwaad van ons nafs en die sondes van ons dade. Wie Allâhu ta’âlâ op die regte weg lei, kan deur niemand tot dwaling gebring word nie, en wie Hy laat dwaal, kan deur niemand op die regte weg gelei word nie. Ek getuig dat daar geen god is behalwe Allâhu ta’âlâ nie. Hy is Een. Hy het geen gelyke en geen vennoot nie. En ook getuig ek dat Muhammad (’alayhis-salâm) Sy dienaar en Sy rasûl is.

O dienaars van Allah! Ek dra julle op om Allâhu ta’âlâ te vrees en Hom te gehoorsaam.

O mense! Luister goed na my woorde! Ek weet nie; miskien sal ek julle ná hierdie jaar nooit weer hier ontmoet nie. O mense! Soos hierdie dag van julle ’n heilige dag is, soos hierdie maand van julle ’n heilige maand is, soos hierdie stad van julle (Mekka) ’n geseënde stad is, so heilig is ook julle lewens, julle besittings en julle eer. Dit is teen elke aantasting beskerm.

O my Metgeselle! Môre sal julle julle Heer ontmoet, en julle sal beslis ondervra word oor al julle toestande en dade van vandag. Pas op dat julle ná my nie terugkeer tot die vroeëre dwalings en mekaar die nek afkap nie!

Laat dié wat hier teenwoordig is, hierdie opdrag van my oordra aan dié wat nie teenwoordig is nie!

Dit kan wees dat die een aan wie dit oorgedra word, dit beter begryp en bewaar as die een wat hier teenwoordig was en dit gehoor het. O my Metgeselle! Wie iets in bewaring het, laat hy dit aan die eienaar teruggee!

Elke vorm van woeker is afgeskaf. Dit lê onder my voete. Maar julle moet die hoofsom van julle skulde terugbetaal. Moenie onreg doen nie en moenie onreg ly nie. Op bevel van Allâhu ta’âlâ is woeker voortaan verbode. Elke vorm van hierdie lelike gewoonte, oorgebly uit die Jâhiliyya, lê onder my voete. Die eerste woeker wat ek afskaf, is die woeker van ’Abbâs, die seun van ’Abdulmuttalib (my oom). O my Metgeselle! Ook die bloedwraak wat in die tyd van die Jâhiliyya uitgeoefen is, is heeltemal afgeskaf. Die eerste bloedwraak wat ek afskaf, is die bloedwraak van Rabî’a, die kleinseun van ’Abdulmuttalib (die seun van my oom).

O mense! Om die plek van die heilige maande te verskuif om oorlog te kan voer, is ongetwyfeld om ver in die ongeloof te gaan. Dit is iets waardeur die ongelowiges tot dwaling gebring word. Die een jaar verklaar hulle (’n maand) halâl, die ander jaar verklaar hulle dit harâm. Hulle doen dit om dit in ooreenstemming te bring met die getal maande wat Janâb-i Haqq halâl en harâm gemaak het. Hulle maak halâl wat Allâhu ta’âlâ harâm gemaak het, en harâm wat Hy halâl gemaak het.

O my Metgeselle! Ons verrig die hajj presies op sy tyd. Die volgorde van die maande is soos dit was toe Allâhu ta’âlâ hulle geskep het. Sonder enige twyfel het die tyd teruggekeer tot die vorm en die orde wat dit gehad het op die dag waarop Allâhu ta’âlâ dit geskep het.

“O Allah! Vermeerder die eer, die verhewenheid, die majesteit en die aansien van hierdie Huis. En vermeerder ook die eer, die majesteit, die eerbied en die goedheid van dié wat dit met die hajj en die ’umra eer” Hadîth sharîf

O mense! Vandag het die shaytân vir altyd die mag verloor om in hierdie land van julle sy invloed en heerskappy opnuut te vestig. Maar as julle hom, buiten hierdie dinge wat ek afgeskaf het, volg in sake wat julle gering ag, sal dit hom verheug. Pas ook daarvoor op, om julle godsdiens te beskerm!

O mense! Ek raai julle aan om die regte van die vroue in ag te neem en Allâhu ta’âlâ in hierdie saak te vrees. Julle het die vroue geneem as ’n toevertroude pand van Allâhu ta’âlâ; julle het hulle eer en hulle kuisheid vir julle halâl gemaak deur in die naam van Allâhu ta’âlâ julle woord te gee. Julle het regte oor die vroue, en hulle het regte oor julle. Julle reg oor die vroue is dat hulle niemand wat julle nie aanstaan nie, toelaat om die intimiteit van julle gesin te skend. As hulle iemand met wie julle nie tevrede is nie, in julle huis toelaat, mag julle hulle liggies slaan om hulle daarvan te weerhou. En die reg van die vroue oor julle is dat julle op wettige wyse in al hulle voedsel en klere voorsien. O gelowiges! Ek laat vir julle ’n toevertroude pand na: solank julle dit stewig vashou, sal julle nooit van julle weg afdwaal nie. Daardie toevertroude pand is die Boek van Allâhu ta’âlâ, die Qur’ân al-karîm. (In ander oorleweringe is ook gesê: “my sunna” en “my Ahl al-Bayt”.)

O gelowiges! Luister goed na my woorde en bewaar dit goed! Die Moslem is die broer van die Moslem, en so is alle Moslems broers. Dit is vir niemand halâl om ’n reg wat aan sy broer in die godsdiens behoort, te skend nie, tensy dié dit self met ’n blymoedige hart gee. O my Metgeselle! Moenie julle nafs, dit wil sê julleself, onreg aandoen nie. Ook julle eie persoon het ’n reg oor julle. O mense! Allâhu ta’âlâ het elkeen wat ’n reg het, sy reg gegee (in die Qur’ân al-karîm). Vir die erfgenaam is geen testament nodig nie. Die kind behoort aan die een op wie se bed dit gebore is. Vir die owerspelige is daar uitsluiting. Wie sy afkoms verloën en ’n ander afkoms as dié van sy vader opeis, of die ondankbare wat hom aan ’n ander as sy meester wil verbind – mag die toorn van Allâhu ta’âlâ en die vloek van die engele en van alle Moslems hom tref! Janâb-i Haqq aanvaar van sulke mense nóg hulle berou nóg hulle getuienis nie. O mense! Julle Heer is Een. Ook julle vader is een: julle is almal kinders van Âdam. En Âdam is uit grond. Die kosbaarste van julle by Allah is die een wat die meeste taqwâ het. ’n Arabier het geen enkele voorrang bo ’n nie-Arabier nie. Voorrang is daar net deur taqwâ. As ’n gebreklike swart slaaf as bevelvoerder oor julle aangestel word en julle volgens die Boek van Allah bestuur, luister dan na hom en gehoorsaam hom. Die skuldige kan net van sy eie skuld beskuldig word. Die vader kan nie van die skuld van sy seun beskuldig word nie, en die seun nie van die skuld van sy vader nie.

O mense! Let op! Hierdie vier dinge mag julle in geen geval doen nie:

1. Ken aan Allah niks as vennoot toe nie.

2. Moenie ’n lewe wat Allah onskendbaar gemaak het, onregmatig doodmaak nie.

3. Moenie owerspel pleeg nie.

4. Moenie steel nie.

Ek is beveel om jihâd teen die mense te voer totdat hulle sê: “Lâ ilâha illallâh, Muhammadun Rasûlullah” (dit wil sê totdat hulle Moslems word). Wanneer hulle dit sê, het hulle hulle bloed en hulle besittings beskerm. En hulle afrekening berus by Allâhu ta’âlâ. O mense! Môre sal hulle julle oor my vra; wat sal julle sê?… Die Metgeselle het gesê: “Ons getuig dat u die godsdiens van Allâhu ta’âlâ oorgedra het, u plig vervul het en ons opdragte en raad gegee het.” Daarop het Rasûl-i akram (sallallâhu ’alayhi wa sallam) sy geseënde getuienisvinger opgelig, dit na die menigte laat sak en gesê: “Wees getuie, o my Heer! Wees getuie, o my Heer! Wees getuie, o my Heer!”

Op die dag waarop ons geliefde Profeet die Afskeidspreek gehou het, is die derde edele vers van soera al-Mâ’ida geopenbaar, met die betekenis: “Vandag het Ek julle godsdiens vir julle vervolmaak, het Ek My guns oor julle voltooi en is Ek tevrede daarmee om julle Islam as godsdiens te gee…” Toe ons Meester die Profeet hierdie edele vers aan die Metgeselle voorgelees het, het Abû Bakr begin huil. Toe die Metgeselle hom na die rede vir sy gehuil vra, het hy gesê: “Hierdie edele vers dui daarop dat die heengaan van Rasûlullah naby is. Daarom huil ek.”1

Ná die khutba het hulle die wuqûf by die Jabal ar-Rahma gehou. Ons Meester het die aandgebed nie in ’Arafât verrig nie, maar dit saam met die nagebed in Muzdalifa gelei. Daardie nag het hulle in Muzdalifa gebly. Die volgende oggend het hulle die wuqûf by die Mash’ar al-Harâm gehou. Op die eerste dag van die Offerfees het hulle van Muzdalifa na Minâ getrek. Onderweg, in die vallei wat Muhassir genoem word, die plek waar die Ashâb al-Fîl2 halt gemaak het, het hulle nie stilgestaan nie, maar verder getrek. Hulle het in Minâ aangekom; daar het ons Meester self 63 van die offerkamele geslag en die mes aan ’Alî gegee. ’Alî het die res geslag. Op die tweede, derde en vierde dag van die fees het hulle die klippies by die jamarât gegooi, en op die veertiende dag van Dhu’l-hijja het hulle vóór die oggendgebed na die Baytullah gekom en die afskeidstawâf verrig. Ons Meester Rasûlullah het 10 dae in Mekka gebly, en nadat hy die Afskeidsbedevaart en die afskeidstawâf verrig het, het hy na Medina teruggekeer. In die Masjid an-Nabawî het hy ’n gebed van twee rak’as verrig en hom na sy geseënde huis begewe. Ná die Afskeidsbedevaart het die Metgeselle na die plekke gegaan waarvandaan hulle gekom het, en daar vertel wat Rasûlullah bekend gemaak en beveel het.