Hoe Salmân Fârisî Moslem geword het

Met die dag het die nûr van Islam versprei, en die geseënde naam van ons Meester Rasûlullah het, elke keer wanneer dit gehoor is, ’n plek in die harte ingeneem. Mense van kennis wat met verlange op sy koms gewag het, het soekend en vol vuur na Medina gesnel en is met die geloof vereer. Een van hulle was Salmân Fârisî. Hoe hy Moslem geword het, het hy soos volg vertel: “Ek kom uit die dorp Jayy by die stad Isfahan in Fâris (Persië). Die rykste van die dorp was my vader; ons het baie grond en baie besittings gehad. Ek was die enigste kind in die huis en die enigste liefling van my vader. Daarom het hy my soos ’n meisie grootgemaak. Die huis het hy my nie laat verlaat nie. Omdat hy ’n vuuraanbidder was, het hy my die godsdiens van die vuuraanbidders geleer soos hy dit wou hê, sonder om iets weg te laat. In die huis het daar voortdurend ’n vuur gebrand, en ons het dit aanbid en ons daarvoor neergebuig.

Omdat my vader baie besittings en eiendom gehad het, het hy my eenkeer saam na buite geneem en gesê: ‘O my kind! Wanneer ek sterf, word jy die eienaar van hierdie besittings; gaan leer dus jou besittings en jou grond ken.’ Ek het gesê: ‘Goed,’ en ons tuine deurgeloop.

Op ’n dag, toe ek na die lande gaan kyk het, het ek by ’n kerk gekom. Ek het die stemme van die Christene gehoor, en toe ek na hulle toe gaan, het ek gesien dat hulle binne hulle aanbidding verrig. Omdat ek nooit tevore so iets gesien het nie, was ek verstom. Want ons aanbidding was niks anders as om ’n vuur aan te steek en ons daarvoor neer te buig nie. Hulle daarenteen het ’n Allah aanbid wat nie gesien word nie. Ek het by myself gesê: ‘By Allah, die godsdiens van hierdie mense is waar, en ons s’n is vals.’ Tot die aand het ek vol nuuskierigheid na hulle gekyk. Nog voordat ek by ons lande was, het dit begin donker word. Toe ek hulle vra: ‘Waar lê die oorsprong van hierdie godsdiens?’, het hulle gesê: ‘In Sirië.’ Toe ek daarna vra: ‘As ek na Sirië gaan, sal hulle my dan ook aanneem?’, het hulle geantwoord: ‘Ja, hulle sal jou aanneem.’ Toe ek vra: ‘Is daar onder julle iemand wat binnekort na Sirië gaan?’, het hulle my vertel van ’n karavaan wat ná ’n tyd sou vertrek. Die mense met wie ek gepraat het, was min in getal en het uit Sirië na Isfahan gekom. Omdat ek met hulle besig was, het ek laat by die huis gekom. Toe my vader sien dat ek nie terugkom nie, het hy my gaan soek en mense agter my aan gestuur.

Hulle het gesoek, maar my nie gevind nie. Terwyl hulle in rep en roer was, het ek by die huis gekom. Toe het my vader gesê: ‘Waar was jy tot nou toe? Daar is geen plek waar ons jou nie gesoek het nie.’ Ek het gesê: ‘Pa! Vandag het ek die lande gaan deurloop. Maar onderweg het ek by ’n Christelike kerk gekom. Ek het ingegaan. Ek het gesien dat hulle glo in ’n Allah wat hulle nie sien nie, en wat oor alles heers en almagtig is. Ek was verstom oor hulle aanbidding. Tot die aand het ek na hulle gekyk. Ek het begryp dat hulle godsdiens waar is.’ Toe my vader dit hoor, het hy gesê: ‘O my seun! Jy dink verkeerd; die godsdiens van jou vaders en voorvaders is meer reg as hulle godsdiens. Hulle godsdiens is verdorwe. Moenie jou laat mislei nie, en glo dit nie!’ En ek het gesê: ‘Nee, hulle godsdiens is beter as ons s’n; hulle s’n is waar, ons s’n is vals.’ Daaroor het my vader baie kwaad geword, my aan hande en voete vasgebind en my in die huis opgesluit.

In hierdie toestand het ek voortdurend gewag op nuus oor die karavaan wat na Sirië sou gaan. Uiteindelik het ek verneem dat die Christelike priesters besig was om die karavaan voor te berei.

Ek het my toue losgemaak, gevlug en na die kerk gegaan waar die karavaan was. Ek het verduidelik dat ek nie in hierdie streke kon bly nie, by die karavaan aangesluit en die pad na Sirië ingeslaan. In Damaskus het ek na die grootste geleerde van die Christelike godsdiens gevra. Hulle het my na iemand verwys; ek het na hom toe gegaan en hom my toestand vertel. Ek het gesê dat ek by hom wou bly en hom wou dien, en ek het hom gevra om my die Christendom te leer en my Allâhu ta’âlâ te leer ken. Daartoe het hy ingestem. Voortaan het ek hom gedien en die werk van die kerk gedoen. En hy het my die Christendom geleer.

“Vertel wat julle van my hoor, ook aan julle broers in die godsdiens! Laat mekaar dit hoor!” Hadîth sharîf

Maar later het ek begryp dat hy ’n slegte mens was. Want die aalmoese, die goud en die silwer wat die Christene gebring het om aan die armes te gee, het hy weggesteek en nie aan die behoeftiges gegee nie. Nie minder nie as sewe kruike goud en silwer het hy opgegaar. Niemand behalwe ek het dit geweet nie. Ná ’n tyd het hy gesterf.

Die Christene het bymekaargekom om hom te begrawe. Ek het vir hulle gesê: ‘Waarom betoon julle hom soveel eer, terwyl hy nie ’n mens is wat daardie eer waardig is nie!’ Hulle het gesê: ‘Waar kry jy dit vandaan?’ en my nie geglo nie. Toe het ek hulle die plek gewys van die goud wat hy opgegaar het. Hulle het die sewe kruike goud en silwer uitgehaal en toe gesê: ‘Hierdie man is dit nie werd dat ’n mens sy lyk versorg en hom begrawe nie’; hulle het hom êrens neergegooi en hom met klippe toegegooi. ’n Ander het sy plek ingeneem.1

Hierdie man was werklik ’n geleerde en ’n asket, wat geen enkele waarde aan hierdie wêreld geheg het nie. Na die hiernamaals het hy verlang, altyd vir die hiernamaals gewerk en dag en nag voortdurend aanbidding verrig. Ek het hom baie liefgehad en lank by hom gebly. Ek het hom met liefde gedien. Ons het saam ons aanbidding verrig.

Op ’n dag het ek hom gevra: ‘O my meester! Al lank is ek by u, en ek het u baie lief geword, omdat u die gebooie van Allâhu ta’âlâ gehoorsaam en u weerhou van wat Hy verbied het. Wat moet ek doen wanneer u heengaan? Wat raai u my aan?’ As antwoord het hy gesê: ‘O my seun, in Sirië het niemand oorgebly wat die mense op die regte pad kan bring nie. Na wie jy ook al gaan, hy sal jou bederf. Maar in Mosul is daar ’n man; ek raai jou aan om hom te gaan soek.’

Toe hy oorlede is, het ek na Mosul gegaan, die man gevind wat hy vir my beskryf het, en hom vertel wat met my gebeur het. Die man het my in sy diens geneem. Ook hy was, net soos die ander, ’n baie waardevolle mens, nie aan hierdie wêreld geheg nie en voortdurend in aanbidding. Ook hom het ek lank gedien. Maar op ’n dag het hy siek geword. Toe hy op sterwe lê, het ek hom dieselfde vrae gevra. Daarop het hy my ’n man in Nusaybîn aanbeveel. Toe hy oorlede is, het ek dadelik na Nusaybîn gegaan. Ek het die man gevind oor wie hy gepraat het, en hom laat weet dat ek by hom wou bly. Daartoe het hy ingestem, en ’n tyd lank was ek in sy diens. Toe hy siek word, het ek hom gevra om my na iemand anders te stuur. Hierdie keer het hy my ’n ander man beskryf, wat in die Bisantynse stad ’Amûriya gewoon het. Ná sy heengaan het ek die pad na ’Amûriya ingeslaan. Ook hierdie man oor wie hy gepraat het, het ek gevind; ek het in sy diens getree en lank daar gebly.

Daarna het ook sy dood nader gekom. Toe ek hom vra om my aan iemand toe te vertrou, het hy gesê: ‘By Allah, nou ken ek niemand meer soos hulle nie. Maar die koms van die Profeet van die eindtyd is naby,’ en hy het sy tekens opgenoem: ’Onder die Arabiere sal hy opstaan, uit sy vaderland emigreer en hom vestig in ’n stad met baie dadelpalms, wat tussen klipvelde lê.

’n Geskenk aanvaar hy, maar geen aalmoes nie. Tussen sy twee skouers is die seël van die profeetskap.’ Toe ook hierdie man oorlede is, het ek besluit om sy woorde te volg en na die land van die Arabiere te gaan. Deur in ‘Amûriya te werk, het ek die eienaar van ’n paar osse en ’n aantal skape geword. ’n Karavaan van die stam Banû Kalb sou na die land van die Arabiere vertrek. Toe ek vir hulle sê: ‘Hierdie beeste en skape is vir julle; neem my na die land van die Arabiere!’, het hulle my voorstel aanvaar en my saamgeneem. Maar toe ons by die plek kom wat Wâdi’l-Qurâ heet, het hulle my verraai, beweer dat ek ’n slaaf is en my aan ’n Jood verkoop. Op die plek waar die Jood gewoon het, het ek dadelboorde gesien. Ek het gedink: ‘Die plek waarheen die Profeet van die eindtyd sal emigreer, is sekerlik hierdie.’ Maar ek het my op geen manier daar tuis gevoel nie. ’n Tyd lank het ek hierdie Jood gedien. Daarna het hy my aan die seun van sy oom verkoop. Dié het my gekoop en na Medina gebring. Toe ek in Medina aankom, het ek my dadelik daar tuis gevoel, asof ek dit al vroeër gesien het. Nou het my dae in Medina verbygegaan; ek het in die wingerd en die tuin van die Jood wat my gekoop het, gewerk en hom gedien. Terselfdertyd het ek ongeduldig daarop gewag om my eintlike doel te bereik.

Op ’n dag het ek in ’n dadelpalm geklim en gewerk. Onder ’n boom het my eienaar met iemand gepraat. Op ’n sekere oomblik het hulle gesê: ‘Mag die stamme Aws en Khazraj te gronde gaan! Daar het iemand uit Mekka na Qubâ gekom wat sê dat hy ’n profeet is. En hierdie stamme aanvaar hom en gaan oor na sy godsdiens…’ Toe ek hierdie woorde hoor, het ek amper buite myself geraak. Dadelik het ek afgeklim en vir daardie man gesê: ‘Wat sê jy?’ Daarop het my eienaar vir my gesê: ‘Wat gaan dit jou aan, waarom vra jy dit? Bemoei jou met jou werk!’ en my ’n klap gegee. Toe dit daardie dag aand word, het ek ’n hoeveelheid dadels geneem en dadelik na Qubâ gegaan. Ek het by ons Meester Rasûlullah (sallallâhu ‘alayhi wa sallam) ingegaan en gesê: ‘U is ’n regskape mens, en by u is daar armes. Ek het hierdie dadels as aalmoes gebring.’

Rasûlullah het vir die Metgeselle wat by hom was, gesê: ‘Kom, eet dadels.’ Hulle het geëet. Maar self het hy glad nie daarvan geëet nie. Ek het by myself gesê: ‘Dit is een van die tekens: aalmoese aanvaar hy nie.’ Nadat ons Meester Rasûlullah Medina met sy koms vereer het, het ek nog ’n hoeveelheid dadels geneem en dit na Rasûlullah gebring. Ek het gesê: ‘Dit is ’n geskenk.’ Hierdie keer het hy saam met die Metgeselle wat by hom was, geëet. Ek het by myself gesê: ‘Kyk, ook die tweede teken het verskyn.’ Die dadels wat ek gebring het, was ongeveer vyf-en-twintig. Maar die pitte van die geëte dadels was ongeveer duisend. Deur die wonderwerk van ons Meester Rasûlullah het die dadels vermeerder. Ek het by myself gesê: ‘Ek het nog ’n teken gesien.’ Weer het ek na Rasûlullah gegaan. Hulle was besig om ’n dooie te begrawe. Omdat ek die seël van die profeetskap wou sien, het ek baie naby aan hom gaan staan. Toe hy my wens begryp, het hy sy hemp opgetrek. Toe sy geseënde rug ontbloot was, het ek die seël van die profeetskap gesien; ek het dit dadelik gesoen en gehuil. Op daardie oomblik het ek die kalima-i shahâda uitgespreek en Moslem geword.

Daarna het ek Rasûlullah een vir een die gebeure vertel wat ek beleef het. Dit het hom aangestaan. Daarop het hy my beveel om dit ook aan die Metgeselle te vertel. Die Metgeselle het bymekaargekom, en ek het vertel wat met my gebeur het, tot in die fynste besonderhede…”2

Toe Salmân Fârisî tot geloof gekom het, het hy om ’n tolk gevra, omdat hy die Arabiese taal nie geken het nie. Die Joodse tolk wat gekom het, het sy lofprysing van ons geliefde Profeet verdraai weergegee. Op daardie oomblik het Jibrîl ’alayhis-salâm gekom en die woorde van Salmân korrek aan Rasûlullah oorgedra. Toe die Jood begryp wat aan die gang was, het hy die kalima-i shahâda uitgespreek en Moslem geword.

Nadat Salmân Fârisî Moslem geword het, het hy nog ’n tyd lank slaaf gebly. Toe ons geliefde Profeet vir hom sê: “Bevry jouself uit die slawerny, o Salmân!”, het hy na sy eienaar gegaan en gesê dat hy vrygelaat wou word. Die Jood het teësinnig daarin toegestem, op voorwaarde dat hy driehonderd dadelpalmlote sou plant en laat opgroei totdat hulle dadels dra, en dat hy hom sestienhonderd dirham goud (volgens ’n oorlewering omtrent vierduisend dirham silwer) sou gee.

Dit het hy aan ons Meester Rasûlullah meegedeel. Daarop het hy vir sy Metgeselle gesê: “Help julle broer.” Hulle het vir hom driehonderd dadelpalmlote bymekaargemaak. Ons Meester Rasûlullah het gesê: “Maak die gate daarvoor gereed en laat weet my wanneer hulle gereed is.” Toe Salmân die gate gereedgemaak en dit laat weet het, het hy gekom en die lote met sy eie geseënde hande geplant. Een daarvan het ’Umar geplant. Behalwe dié wat ’Umar geplant het, het hulle almal met die toestemming van Allâhu ta’âlâ nog dieselfde jaar dadels gedra. Ons Meester Rasûlullah het ook daardie een uitgetrek, dit met sy geseënde hand weer geplant, en op die oomblik dat hy dit geplant het, het die boom dadels gedra.

“Die koms van die Profeet van die eindtyd is naby. Onder die Arabiere sal hy opstaan, uit sy vaderland emigreer en hom vestig in ’n stad met baie dadelpalms, wat tussen klipvelde lê. ’n Geskenk aanvaar hy, maar geen aalmoes nie. Tussen sy twee skouers is die seël van die profeetskap” Die monnik van ’Amûriya

Salmân Fârisî het vertel: “Op ’n dag het iemand my gesoek en gevra: ‘Waar is Salmân Fârisî, die arm mukâtab (’n slaaf wat met sy meester ’n bepaalde bedrag ooreengekom het om sy vryheid te verkry)?’ Toe hy my vind, het hy my ’n stuk goud so groot soos ’n eier gegee, wat hy in sy hand gehad het. Ek het dit geneem, na ons Profeet gegaan en die saak aan hom voorgelê.

Rasûlullah het die goud aan my teruggegee en gesê: ‘Neem hierdie goud en betaal jou skuld!’ Toe ek sê: ‘Yâ Rasûlallah! Hierdie goud het nie die gewig wat die Jood verlang nie,’ het ons Meester Rasûlullah die goud geneem en dit oor sy geseënde tong gestryk. Toe het hy gesê: ‘Neem dit! Allâhu ta’âlâ sal daarmee jou skuld betaal.’ By Allah, ek het daardie goud geweeg, en dit het presies die verlangde gewig gehad. Ook dit het ek weggeneem en afgegee. So is ek uit die slawerny bevry.”3

Van daardie dag af het Salmân Fârisî hom by die Ashâb-i Suffa aangesluit.

Die engele het kom luister

Ons Profeet (sallallâhu ’alayhi wa sallam) het die Qur’ân al-karîm so mooi, so soet en so ontroerend voorgelees dat selfs nie-Moslems wat na hom geluister het, vol bewondering was. Baie het Moslem geword deurdat hulle na hom geluister het.

Barâ ibn ’Âzib het vertel: “Op ’n aand ná die nagebed het ek ons Meester Rasûlullah soera at-Tîn hoor voorlees. So mooi het hy gelees dat ek nog nooit iemand gehoor het wie se stem en voorlesing volmaakter was as syne nie.”

Onder die Metgeselle was daar baie wat ’n baie mooi stem gehad het en wat gehuil en ander laat huil het wanneer hulle die Qur’ân al-karîm voorgelees het. Een van hulle was Usayd ibn Hudayr. Op ’n nag het hy sy perd langs hom vasgemaak en soera al-Baqara begin voorlees. Terwyl hy voorgelees het, het die perd skielik geskrik. Usayd het stilgebly, en die perd het bedaar. Weer het hy begin voorlees, en die perd het weer geskrik. Toe hy stilgebly het, het dit bedaar. Toe hy opnuut begin voorlees het, het dit weer geskrik. Yahyâ, die seun van Usayd ibn Hudayr, het op ’n plek naby die perd gelê. Uit vrees dat die perd die kind kwaad sou aandoen, het hy opgehou om voor te lees.

Toe hy na die hemel kyk, het hy in ’n newel wat soos die skaduwee van ’n wit wolk gelyk het, dinge gesien wat soos lampe geskitter het. Toe hy opgehou het met voorlees, het hy gesien hoe daardie skitterende dinge na die hemel opgestyg en weggegaan het.

Toe dit oggend word, het hy na ons geliefde Profeet gegaan en vertel wat met hom gebeur het.

Toe ons Meester Rasûlullah vra: “Weet jy wat dit was?”, het Usayd geantwoord: “Mag my vader en my moeder vir u opgeoffer word, yâ Rasûlallah! Ek weet dit nie.”

Ons Meester die Profeet het gesê: “Dit was engele. Hulle het op jou stem afgekom. As jy aangehou het met voorlees, sou hulle tot die oggend na jou geluister het, en ook die mense sou hulle gesien en aanskou het. Hulle sou hulle nie vir die oë van die mense verberg het nie.”

Een van dié wat die Qur’ân al-karîm baie ontroerend voorgelees het, was Abû Bakr Siddîq. Wanneer hy in die gebed begin voorlees het, kon hy hom nie inhou nie, en die trane het uit sy geseënde oë gestroom. Wie hom gesien het, het hierdie toestand van hom bewonder. Op ’n dag het die afgodedienaars bymekaargekom en gesê: “Hierdie man lees vol ontroering voor wat die profeet gebring het, en huil daarby. Ons is bang dat ons kinders en ons vroue deur hierdie toestand van hom betower raak en Moslem word.”

Hoe ’Abdullah ibn Salâm Moslem geword het

Een van dié wat op ons geliefde Profeet verlief geraak het toe hulle sy geseënde gelaat gesien het, en wat vol bewondering Moslem geword het toe hulle sy geseënde woorde en die Qur’ân al-karîm wat hy voorgelees het, gehoor het, was ’Abdullah ibn Salâm.

‘Abdullah ibn Salâm, wat die Tawrât en die Injîl goed geken het, was ’n Joodse geleerde voordat hy tot geloof gekom het. Self vertel hy soos volg hoe hy Moslem geword het: “Ek het die Tawrât en die verklaring daarvan by my vader gelees en geleer. Op ’n dag het my vader my vertel van die eienskappe, die tekens en die dade van die profeet wat in die eindtyd sou kom, en gesê: ‘As hy uit die nageslag van Hârûn kom, sal ek hom volg; indien nie, dan volg ek hom nie!’ En hy het gesterf voordat Rasûlullah na Medina gekom het.

Toe ek hoor dat Rasûlullah in Mekka sy profeetskap verkondig het, het ek sy eienskappe, sy naam en die tyd van sy koms reeds geken. Daarom het ek bly uitkyk na hom. Totdat ek van iemand verneem het dat Rasûlullah as gas in die huis van die seuns van ’Amr ibn ’Awf, in die plek Qubâ naby Medina, vertoef, het ek hierdie toestand van my vir die Jode verberg en geswyg.

Op ’n dag, terwyl ek in my tuin vars dadels van ’n dadelpalm gepluk het, het iemand van die seuns van Nadîr geroep: ‘Vandag het die man van die Arabiere gekom!’ ’n Bewing het my oorval. Dadelik het ek die takbîr uitgespreek en gesê: ‘Allâhu akbar.’ Op daardie oomblik het my tante aan vaderskant, Khâlida bint Hârith, onder die boom gesit. ’n Baie ou vrou was sy. Toe sy my takbîr hoor, het sy kwaad teen my uitgevaar: ‘Mag Allah jou met leë hande laat staan en jou nie laat bereik waarop jy hoop nie! By Allah, as jy gehoor het dat Mûsâ ibn ‘Imrân4 kom, sou jy nie blyer gewees het nie!’ Ek het vir haar gesê: ‘O tante! By Allah, hy is die broer van Mûsâ ibn ‘Imrân en ’n profeet soos hy; hy volg sy weg en is gestuur met dieselfde tawhîd waarmee Mûsâ gestuur is.’

Daarop het sy vir my gesê: ‘O seun van my broer! Is hy dan die profeet van wie aan ons bekend gemaak is dat hy kort vóór die Opstanding gestuur sal word?’ ‘Ja,’ het ek gesê. ‘Dan is jy reg,’ het sy gesê.5

Toe Rasûlullah na Medina geëmigreer het, het ek my dadelik onder die mense gemeng om hom te sien. Sodra ek sy geseënde gelaat, sy stralende gesig gesien het, het ek gesê: ‘Hierdie gesig kan nie die gesig van ’n leuenaar wees nie!’ Rasûlullah het die mense wat bymekaargekom het, Islam verduidelik en hulle raad gegee. Die eerste hadîth sharîf wat ek daar van Rasûlullah gehoor het, was dit: ‘Versprei die vredesgroet onder mekaar, gee die hongeriges te ete, onderhou die familiebande (besoek julle naaste verwante) en verrig die gebed wanneer die mense slaap. Dan sal julle in vrede die Paradys binnegaan.’

Die Trots van die wêreld (sallallâhu ‘alayhi wa sallam) het my deur die nûr van die profeetskap herken en gesê: ‘Is jy nie Ibn Salâm, die geleerde van Medina nie?’ Toe ek sê: ‘Ja,’ het ons geliefde Profeet gesê: ‘Kom nader,’ en hy het my hierdie vraag gestel: ‘O ‘Abdullah! Sê my ter wille van Allâhu ta’âlâ! Het jy nie my eienskappe in die Tawrât gelees en geleer nie?’ Ek het gesê: ‘Kan u my sê wat die eienskappe van Allâhu ta’âlâ is?’

Op hierdie vraag het Rasûlullah ’n rukkie gewag, en Jibrîl ‘alayhis-salâm het soera al-Ikhlâs gebring. Toe ek hierdie soera hoor wat ons Meester Rasûlullah voorgelees het, het ek dadelik vir ons Profeet gesê: ‘Ja, yâ Rasûlallah! U praat die waarheid. Ek getuig dat daar geen god is nie behalwe Allâhu ta’âlâ, en dat u Sy dienaar en Sy Rasûl is,’ en ek het die kalima-i shahâda uitgespreek en Moslem geword. Daarna het ek gesê: ‘Yâ Rasûlallah! Die Jode is ’n onregverdige volk, wat so lieg dat die mense daaroor verstom staan, en wat ongegronde beskuldigings en laster versprei. As hulle hoor dat ek Moslem geword het voordat u hulle na my karakter en my hele toestand gevra het, sal hulle my sekerlik op ondenkbare wyse by u belaster. Vra hulle eers na my!’ En ek het my in ’n hoek van die huis versteek. Ná my het ’n groep van die vooraanstaandes van die Jode binnegekom. Ons Meester Rasûlullah het die Jode gevra: ‘Watter soort man is ‘Abdullah ibn Salâm, wat onder julle lewe?’ Die Jode het gesê: ‘Ons hoogste geleerde is hy, en die seun van ons grootste geleerde! Ibn Salâm is die beste van ons en die seun van die beste van ons!’ Daarop het ons Meester Rasûlullah die Jode gevra: ‘As hy Moslem geword het, wat sou julle daarvan sê?’

“Allâhu ta’âlâ het my bekend gemaak dat Hy vier mense liefhet. Hy het my beveel om hierdie vier lief te hê. Dit is ’Alî, Abû Dharr, Miqdâd en Salmân” Hadîth sharîf

Die Jode het geantwoord: ‘Mag Allah hom daarteen beskerm!’

Op daardie oomblik het ek uit my skuilplek te voorskyn gekom en hom met hierdie woorde bevestig: ‘O gemeenskap van Jode! Vrees Allâhu ta’âlâ! Aanvaar wat na julle gekom het. Ek sweer by Allâhu ta’âlâ – en julle weet dit self ook – dat dit die rasûl van Allâhu ta’âlâ is, wie se naam en eienskappe julle in die Tawrât wat julle in julle hande het, beskryf gesien het. Ek getuig dat daar geen god is nie behalwe Allâhu ta’âlâ. En ek getuig ook dat Muhammad ‘alayhis-salâm Sy dienaar en Sy rasûl is.’ Daarop het die Jode gesê: ‘Die slegste van ons is hy, en die seun van die slegste van ons!’ en hulle het my allerlei gebreke toegeskryf, my belaster en kwaad van my gepraat. Ek het gesê: ‘Dit is presies waarvoor ek bang was. Yâ Rasûlallah! Het ek u nie vertel dat hulle ’n onregverdige, leuenagtige en lasterende volk is wat vir geen kwaad terugdeins nie? Nou het alles aan die lig gekom!’ Rasûlullah het vir die Jode gesê: ‘Julle eerste getuienis is vir ons genoeg; die tweede is oorbodig.’ Daarop het ek dadelik huis toe gegaan.

Ek het my gesin en my familie na Islam uitgenooi. Almal, ook my tante, het Moslems geword.

Dat ek tot geloof gekom het, het die Jode baie kwaad gemaak. Daarom het hulle druk op my begin uitoefen. Sommige Joodse geleerdes het selfs probeer om my van Islam af te bring met die woorde: ‘Uit die Arabiere kom geen profeet voort nie; daardie man van jou is ’n vors,’ maar hulle het nie daarin geslaag nie.”

Saam met hom het Tha’laba ibn Sa’ya, Usayd ibn Sa’ya, Asad ibn ’Ubayd en ’n paar ander Jode opreg Moslems geword. Maar sommige Joodse geleerdes het gesê: “Net die slegtes onder ons het in Muhammad geglo. As hulle van ons goeies was, sou hulle nie die godsdiens van hulle voorvaders verlaat het nie.” Daarop het Allâhu ta’âlâ as antwoord aan hulle ’n edele vers geopenbaar en in betekenis gesê: “Hulle (die Mense van die Boek) is nie almal eenders nie. Onder die Mense van die Boek is daar ’n gemeenskap wat hulle aan aanbidding en gehoorsaamheid toewy; in die ure van die nag werp hulle hulle in sajda neer en lees hulle die verse van Allâhu ta’âlâ.”6

Dag ná dag word my toestand erger, ag, yâ Rasûlallah!
Laat my dade nou tog reg word – help, yâ Rasûlallah!
Ontteuel is my lae nafs, dit het my die shaytân laat volg;
Hoe kan ek bestaan met soveel opstandigheid? – Toevlug, yâ Rasûlallah!
Is dit hoegenaamd moontlik om van die lus van nafs en shaytân te ontkom,
As van u geen leiding my bereik nie, yâ Rasûlallah?
Wanneer u milde gawe ’n sondaar al net een oomblik bereik,
Dan is sy weg in albei wêrelde redding, yâ Rasûlallah!
Gebod en verbod het ek geëer, die harâm het ek nie halâl genoem nie.
Die einde van elke sonde was berou, yâ Rasûlallah!
O Rasûl van mense en jinn, die verhewenste van die mense,
Skenk my om my opregtheid u voorspraak, yâ Rasûlallah!

“Versprei die vredesgroet onder mekaar, gee die hongeriges te ete, onderhou die familiebande en verrig die gebed wanneer die mense slaap. Dan sal julle in vrede die Paradys binnegaan” Hadîth sharîf

’n Ou aansig van Madîna al-Munawwara (1890)

’n Paar gebeurtenisse in die eerste jaar van die Hijra

In die eerste jaar van die Hijra is As’ad ibn Zurâra, Barâ ibn Ma’rûr en Kulthûm ibn Hidm van die Ansâr en ’Uthmân ibn Maz’ûn van die Muhâjirûn oorlede. Boonop het Abû Bakr en Bilâl Habashî (radiyallâhu ’anhumâ), wat nie teen die klimaat en die water van Medina bestand was nie, malaria gekry. Daarop het Rasûlullah (sallallâhu ’alayhi wa sallam) hierdie smeekbede gedoen: “O my Heer! Soos U Mekka vir ons dierbaar gemaak het, maak ook Medina vir ons dierbaar, en skenk ons hier seën en ’n oorvloedige lewensonderhoud.” Janâb-i Haqq het sy smeekbede aanvaar en Medina vir die Muhâjirûn dierbaar gemaak.

Die eerste geskrewe verdrag

Vóór die Hijra van ons Meester Rasûlullah sou ’Abdullah ibn Ubayy, die hoof van die stam Khazraj in Medina, tot koning van Medina gekies word. Maar toe die meeste lede van die stamme Aws en Khazraj ná die eedaflegginge van trou (bay’a) by ’Aqaba en later met die Hijra Moslems geword het, het daar niks van die koningskap van ’Abdullah ibn Ubayy gekom nie. Daarom het ’Abdullah ibn Ubayy ’n wrok gekoester, eerstens teen ons Meester die Profeet en die Metgeselle wat Muhâjirûn was, en daarna teen die Metgeselle van Medina; maar sy vyandskap kon hy nie openlik toon nie. Met ’n paar mense soos hy self het hy die groep van die huigelaars gevorm. In die teenwoordigheid van die Moslems het hulle gesê dat hulle die godsdiens van Islam aangeneem het, maar agter hulle rug het hulle met die Moslems gespot. In die geheim het hulle begin om die saad van huigelary te saai en onrus te stook. Hulle het hierin so ver gegaan dat hulle probeer het om die geseënde woorde van die Trots van die wêreld (sallallâhu ’alayhi wa sallam) verdraai oor te vertel en te verander.

Intussen het ook die afgodedienaars van Mekka nie stilgesit nie: wat hulle in Mekka teen ons Meester Rasûlullah nie kon doen nie, het hulle nou in Medina probeer doen. Soos hulle dreigbriewe aan die afgodedienaars van Medina gestuur het, so het hulle ook aan die Joodse stamme in Medina briewe en berigte vol dreigemente gestuur. Hierdie dreigemente het die Jode daartoe gebring om toenadering tot ons Meester Rasûlullah te soek.

In daardie tyd het die Jode na ons Meester Rasûlullah gekom en gesê: “Ons het gekom om met u vrede te sluit. Kom ons sluit ’n verdrag, sodat ons mekaar geen skade aandoen nie.” Ons Profeet het met hulle ’n verdrag van vyf-en-vyftig artikels gesluit. ’n Paar van die besluite wat daarin geneem is, is:

1. Hierdie verdrag is ’n dokument wat deur Rasûlullah Muhammad ’alayhis-salâm opgestel is tussen die Moslems van Mekka en Medina, dié wat hulle volg, dié wat later by hulle aansluit en dié wat saam met hulle veg.

2. Sonder twyfel vorm hulle ’n gemeenskap wat van die ander mense onderskei is.

3. Elke stam sal die losprys vir sy gevangenes gesamentlik betaal (volgens die geregtigheid wat onder die Moslems geld).

4. Die Moslems sal teen dié onder hulle wat onrus stook, front maak, al is dit hulle eie kinders.

5. Die Jode wat die Moslems volg, sal geen onreg ly nie; inteendeel, hulle sal ook gehelp word.

6. Die Jode sal saam met die Moslems een groep vorm; elkeen sal die voorskrifte van sy eie godsdiens nakom.

7. Niemand van die Jode mag sonder die toestemming van Muhammad ’alayhis-salâm op ’n militêre tog uittrek nie.

8. Niemand sal iemand met wie hy ’n ooreenkoms het, kwaad aandoen nie; wie onreg ly, sal in elk geval gehelp word.

9. Die vallei van Medina is vir dié wat hierdie verdrag sluit, ’n onskendbare, gewyde gebied (harâm).

10. Die afgodedienaars van Mekka en dié wat hulle help, sal op geen enkele wyse beskerming geniet nie.

11. Teen dié wat Medina aanval, sal die Moslems en die Jode mekaar help.

Deur hierdie verdrag sou die Jode (oënskynlik) vriendskap met die Moslems onderhou en geen wrok en geen vyandskap teen hulle koester nie.7

O My Habîb! Moenie bedroef wees nie

Nadat die Jode, wat hulle vyandskap in hulle binneste verberg het, hierdie verdrag onderteken het, het hulle in groepe na ons Meester die Profeet gekom. Hulle het vrae gestel wat volgens hulle baie moeilik was. Uit die antwoorde wat hulle gekry het, het hulle begryp dat hy die ware Profeet was. Maar uit koppigheid en afguns het hulle nie geglo nie. Daarop het ons geliefde Profeet gesê: “As tien van die Joodse geleerdes in my geglo het, sou al die Jode geglo het.” Allâhu ta’âlâ het ons Meester Rasûlullah in hierdie droefheid getroos met die volgende edele vers: “(O My Habîb!) O roemryke Rasûl! Laat (die toestand van) dié wat hulle in ongeloof haas – uit dié wat met hulle mond sê dat hulle glo, terwyl hulle hart nie glo nie (die huigelaars), en uit die Jode – jou nie bedroef maak nie. Hulle luister onophoudelik na leuens en spioeneer (uit die seuns van Qurayza) vir ’n ander volk (die Jode van Khaybar) wat nie na jou toe kom nie. Die woorde en die waarhede wat hulle hoor, verskuif hulle van hulle plek, en hulle vertel dit so dat dit van die waarheid afwyk. En hulle sê: ’As hierdie (uitspraak) aan julle gegee word, aanvaar dit; as dit nie aan julle gegee word nie, wees op julle hoede!’ Wie Allâhu ta’âlâ ook al in beproewing wil laat val – die wil van Allâhu ta’âlâ kan jy op geen enkele wyse keer nie. Dit is mense wie se hart Allâhu ta’âlâ nie wou reinig nie. Vir hulle is daar in hierdie wêreld vernedering en ellende, en in die hiernamaals ’n baie swaar straf.”8

Weens die verdrag wat gesluit is, het sommige van die Metgeselle vriendskap gesluit met die Jode wat hulle bure was. Allâhu ta’âlâ het hulle dit ook verbied en gesê: “O julle wat glo! Moenie ander (die ongelowiges en die huigelaars) as julle broers in die godsdiens tot vertroulinge neem nie. Hulle laat nie na om julle kwaad aan te doen en verderf te saai nie, en hulle wens dat julle in nood kom. Hulle wrok en hulle vyandskap teen julle kom al uit hulle mond uit. En die vyandskap wat hulle in hulle hart verberg, is nog groter. As julle nadink en begryp: Ons het die verse oor hulle vyandskap aan julle verduidelik (Ons het julle baie duidelik getoon waarop julle moet let).”9

Die afgodedienaars van Mekka het onophoudelik voortgegaan om die afgodedienaars, die huigelaars en die Jode van Medina en die stamme rondom Medina op te stook en te dreig. Hulle het probeer om die nûr van Islam so gou moontlik te blus en het na maniere gesoek om die geseënde persoon van ons geliefde Profeet uit die weg te ruim.

“As tien van die Joodse geleerdes in my geglo het, sou al die Jode geglo het” Hadîth sharîf

Teenoor hierdie dade van die huigelaars en die afgodedienaars het ons Meester Rasûlullah altyd die weg van vrede gekies. Sommige van die Metgeselle het gemeen dat dit nou nodig was om teen die vyand op te tree, en hulle het hierdie smeekbede gedoen: “O my Heer! Vir ons is daar niks kosbaarder as om op U weg teen hierdie afgodedienaars te stry nie. Hierdie afgodedienaars van die Quraysh het die profeetskap van U Habîb geloën en hom gedwing om Mekka te verlaat. O Allah! U sal ons ongetwyfeld toelaat om teen hulle te veg!…” Ons Meester Rasûlullah het hierin egter op die bevel van Allâhu ta’âlâ gewag en gehandel volgens wat hom beveel is. Nou het die tyd gekom. In die openbaring wat Jibrîl ’alayhis-salâm gebring het, is gesê: “Veg julle ook op die weg van Allâhu ta’âlâ teen dié wat die stryd teen julle begin. Maar moenie die grens oorskry en te ver gaan nie. Voorwaar, Allâhu ta’âlâ het dié wat te ver gaan, nie lief nie. Maak hulle (die ongelowiges) dood waar julle hulle ook al aantref. Soos hulle julle (uit Mekka) verdryf het, so moet julle hulle ook verdryf. Hulle beproewing van shirk is erger as om dood te maak. Solank hulle nie in die Masjid al-Harâm teen julle veg nie, moet julle ook nie daar teen hulle veg nie. Maar as hulle julle daar doodmaak, maak hulle daar ook dood. So is die straf van die ongelowiges. As hulle ophou om Allâhu ta’âlâ te loën en te veg, (hou dan ook op. Want) voorwaar, Allâhu ta’âlâ is baie vergewend en baie barmhartig.”10

In ’n edele vers wat later geopenbaar is, is gesê: “Veg teen daardie afgodedienaars totdat daar van die beproewing van shirk geen spoor meer oor is nie en die godsdiens net aan Allâhu ta’âlâ behoort (totdat net Allâhu ta’âlâ aanbid word). As hulle (met shirk) ophou, (is daar geen onreg teen hulle nie.) Vyandskap (straf) is daar dan net teen die onregpleërs.”11

Mâ madahtu Muhammadan bi maqâlâtî,
Lâkin madahtu maqâlâtî bi Muhammadin.
(Muhammad ’alayhis-salâm kan ek nie prys nie;
Deur hom gee ek waarde aan my geskrifte.)
Imam Rabbânî (rahmatullâhi ’alayh)