AHL AL-BAYT WA BWANA WETU MTUME
Wanafamilia wote wa Mtume wetu mpendwa wanaitwa Ahl al-Bayt. Wake Zake waliobarikiwa, binti Yake Hadhrat Fatima na Hadhrat Ali pamoja na watoto wao Hadhrat Hasan na Hadhrat Husayn, na watoto na wajukuu wao wote, na zaidi ya hayo Bani Hashim, ambao nasaba safi ya Mtume wetu inatokana nao – hao ndio Ahl al-Bayt. Ahl al-Bayt wa Rasulullah ni makundi matatu: la kwanza – wale walio jamaa Zake kwa nasaba, kama vile shangazi Zake. La pili – wake Zake watakatifu. La tatu – wanawake watumishi waliokuwa daima nyumbani Mwake kufanya kazi za nyumbani: kuwachana nywele wake Zake, kupika chakula, kufagia vyumba na kufua nguo. Bilal, Salman na Suhayb, waliofanya kazi za nje ya nyumba na kuadhini msikitini, nao walikula na kunywa kutoka katika nyumba Yake tukufu. Siku moja Rasulullah alikwenda nyumbani kwa ami Yake Abbas. Alimketisha yeye na watoto wake karibu Naye, akawafunika kwa ihram Yake akaomba dua: “Ewe Mola wangu! Huyu ni ami yangu, ndugu wa baba yangu. Na hawa ni Ahl al-Bayt wangu. Kama nilivyowafunika kwa vazi hili, nawe wafunike na uwalinde na moto wa Jahannam!”
Sababu za ndoa za Bwana wetu Mtume
Rasulullah (sallallahu alayhi wasallam) alioa kwa mara ya kwanza akiwa na umri wa miaka ishirini na mitano – Hadhrat Khadija (radhiyallahu anha). Yeye alikuwa na umri wa miaka arobaini, na alikuwa mjane. Lakini alikuwa na mali nyingi, uzuri, akili, elimu, heshima, nasaba bora, usafi wa moyo na adabu njema. Waliishi pamoja kwa miaka ishirini na mitano. Hadhrat Khadija alipokuwa hai, Rasulullah (sallallahu alayhi wasallam) hakuwahi kuoa mke mwingine.
Baada ya kufariki kwa mama yetu Hadhrat Khadija (radhiyallahu anha), Bwana wetu, Rasulullah (sallallahu alayhi wasallam), alioa kwa mara ya pili akiwa na umri wa miaka hamsini na mitano – binti wa Hadhrat Abu Bakr, mama yetu Hadhrat Aisha (radhiyallahu anha). Rasulullah alimwoa kwa amri ya Allahu taala. Aliishi naye miaka minane, mpaka alipohamia akhera. Alikuwa mwenye akili sana, mwerevu, mwanazuoni, mwenye adabu na elimu, mwenye usafi wa moyo na mcha Allah. Kwa kuwa alikuwa na kumbukumbu yenye nguvu sana, Masahaba watukufu walimwuliza mambo mengi na kujifunza kwake.
Ndoa Zake nyingine zote alizifanya kwa sababu za kidini au za kisiasa, au kwa huruma na wema. Wanawake hawa wote walikuwa wajane, na wengi wao walikuwa wazee. Kwa mfano: makafiri wa Makka walipowatesa na kuwadhuru Waislamu kiasi kwamba haikuwezekana tena kustahimili, baadhi ya Masahaba watukufu walihamia Uhabeshi. Mfalme wa Uhabeshi Najashi alikuwa Mkristo. Aliwauliza Waislamu maswali mbalimbali, na akistaajabishwa na majibu yaliyokomaa aliyoyapata, aliamini. Aliwafanyia Waislamu wema mwingi. Ubaydullah bin Jahsh, aliyeonekana kuwa ameamini, ili ajiokoe na umaskini, alidanganywa na mapadri, akawa murtadi na akaiuza dini yake kwa dunia.1 Mlaaniwa huyu, mwana wa shangazi wa Rasulullah, alimlazimisha na kumhimiza mkewe Ummu Habiba aache dini ili atajirike. Lakini mwanamke huyo aliposema kwamba afadhali akubali umaskini na kifo kuliko kuiacha dini ya Muhammad alaihis-salaam, alimtaliki. Alitarajia kwamba atadhoofika na kufa katika dhiki. Lakini baada ya muda mfupi yeye mwenyewe alikufa. Ummu Habiba alikuwa binti wa Abu Sufyan, ambaye wakati huo alikuwa amiri jeshi mkuu wa Makuraishi huko Makka. Wakati huo Bwana wetu, Rasulullah (sallallahu alayhi wasallam), alikuwa akipigana vita vikali sana na majeshi ya Makuraishi, na Abu Sufyan alikuwa akipigana kwa nguvu zake zote ili kuuangamiza Uislamu. Rasulullah alisikia jinsi imani ya mama yetu Ummu Habiba (radhiyallahu anha) ilivyokuwa na nguvu na jinsi alivyoangukia katika hali ngumu mno. Alimwandikia Najashi barua akamwomba: “Nataka kumwoa Ummu Habiba aliye huko kwako. Nifungie nikahi! Kisha umpeleke huku.” Najashi alikuwa amekwisha kuwa Mwislamu. Aliiheshimu sana barua hiyo, akawaalika Waislamu waliokuwa huko kwenye kasri lake na kuwaandalia karamu. Nikahi ilifungwa katika mwaka wa saba wa Hijra, na Najashi akatoa zawadi nyingi. Hivyo Ummu Habiba alipata malipo ya imani yake, akaishi huko kwa utajiri na raha. Kwa sababu yake Waislamu wengine nao waliishi kwa raha. Kwa kuwa Peponi wanawake watakuwa pamoja na waume zao, alipata pia habari njema ya daraja la juu kabisa la Pepo, na ukilinganisha na habari njema hii, starehe na neema zote za dunia ni ndogo mno. Nikahi hii ikawa mojawapo ya sababu zilizotayarisha njia ya Abu Sufyan (radhiyallahu taala anhu) kupata baadaye heshima ya kuwa Mwislamu. Kama inavyoonekana, nikahi hii pia inaonyesha jinsi hekima, akili, werevu, wema na huruma ya Rasulullah vilivyokuwa vikubwa.2
Mfano mwingine ni binti wa Hadhrat Umar, mama yetu Hadhrat Hafsa (radhiyallahu anha), aliyekuwa amebaki mjane. Hadhrat Umar alipowauliza Hadhrat Abu Bakr na Hadhrat Uthman katika mwaka wa tatu wa Hijra: “Je, utamwoa binti yangu?” – kila mmoja wao alijibu: “Nitafikiri.” Siku moja, wote watatu na wengine walipokuwa wamekusanyika, Rasulullah aliuliza: “Ewe Umar! Nakuona una huzuni. Sababu ni nini?” Kama vile rangi ya wino ndani ya chupa inavyoonekana kwa urahisi, ndivyo Rasulullah alivyoyaelewa mawazo ya kila mtu kwa mtazamo mmoja. Alipoona ni lazima, aliuliza. Kwa kuwa kusema kweli, si kwa Yeye tu bali kwa kila mtu, ni fardhi kwetu sote, Hadhrat Umar alijibu: “Ewe Mtume wa Allah! Niliwapendekezea Abu Bakr na Uthman binti yangu, lakini hawakumkubali.” Rasulullah hakupenda kabisa Masahaba Wake hawa watatu aliowapenda kuliko wote wawe na huzuni; kwa hiyo papo hapo, ili kuwafurahisha, alisema: “Ewe Umar! Je, unataka nimwoze binti yako kwa mtu aliye bora kuliko Abu Bakr na Uthman?” Hadhrat Umar alishangaa, kwa sababu alijua kwamba hakuna aliye bora kuliko Hadhrat Abu Bakr na Hadhrat Uthman. Alisema: “Ndiyo, ewe Mtume wa Allah.” Rasulullah alisema: “Ewe Umar, nipe mimi binti yako!” Hivyo Hadhrat Hafsa akawa mama wa Abu Bakr, wa Uthman na wa waumini wote, nao wakawa watumishi wake, na Hadhrat Abu Bakr, Hadhrat Umar na Hadhrat Uthman (radhiyallahu anhum) wakawa karibu zaidi na wapenzi zaidi wao kwa wao.3
Mfano wa tatu: katika mwaka wa tano au wa sita wa Hijra, miongoni mwa mamia ya mateka waliochukuliwa kutoka kabila la Bani Mustalaq alikuwa Juwayriya, binti wa Harith, kiongozi wa kabila hilo. Rasulullah alipomkomboa, akamwacha huru na kumwoa, Masahaba watukufu (alaihimur-ridwan) wote walisema: “Tunaona haya kuwatumia kama wajakazi na watumishi jamaa za mke wa Rasulullah, mama yetu.” Wote waliwaacha huru mateka wao. Ndoa hii ilisababisha mamia ya mateka kuachwa huru. Mama yetu Hadhrat Juwayriya (radhiyallahu anha) daima alilitaja jambo hili na kulionea fahari. Hadhrat Aisha alisema: “Sijawahi kumwona mwanamke aliyeleta kheri zaidi na baraka zaidi kuliko Juwayriya.”4 Katika hadithi sharif imesemwa: “Ndoa zangu na wake zangu wote na kuwaozesha binti zangu – yote yalitokea kwa idhini aliyoileta Jibril (alaihis-salaam) kutoka kwa Allahu taala.”
Mojawapo ya sababu muhimu za Rasulullah kuoa wake kadhaa ilikuwa kuifikisha dini ya Uislamu. Kabla ya kuteremshwa aya ya hijabu, yaani kabla wanawake hawajaamrishwa kujisitiri, wanawake nao walikuwa wakimjia Rasulullah kuuliza na kujifunza wasiyoyajua. Rasulullah (sallallahu alayhi wasallam) alipokwenda nyumbani kwa mtu, wanawake nao walikuja, wakaketi, wakasikiliza na kunufaika. Lakini ilipoteremshwa aya ya hijabu, na wanawake na wanaume walio ajnabi (wasio maharimu) wakakatazwa kukaa pamoja na kuzungumza, Rasulullah hakuwapokea tena wanawake ajnabi. Aliwaamrisha wamwulize mke Wake aliyebarikiwa Hadhrat Aisha na kujifunza kwake. Kwa kuwa watu wengi sana walikuja kuuliza, Hadhrat Aisha hakupata wakati wa kuwajibu wote. Ili kuirahisisha huduma hii muhimu na kumpunguzia mama yetu Aisha mzigo, Rasulullah alioa wake kwa kiasi kilichohitajika. Kupitia wake Zake aliwafikishia wanawake Waislamu mamia ya habari nyeti zinazowahusu wanawake. Kama angekuwa na mke mmoja tu, ingekuwa vigumu, bali hata isingewezekana, kwa wanawake wote kumwuliza yeye. Ili kuifikisha kikamilifu dini ya Allahu taala, alijitwika mabegani Mwake pia mzigo wa kuoa wake wengi.
Wake waliobarikiwa wa Bwana wetu Mtume
Khadijatul-Kubra (radhiyallahu anha): Alikuwa wa familia tukufu na yenye heshima ya Kikuraishi. Alikuwa binti wa Khuwaylid bin Asad bin Abduluzza bin Qusayy. Yeye ni mke wa kwanza wa Rasulullah. Jina la baba yake ni Khuwaylid, na la mama yake ni Fatima. Alikuwa mjane mwenye umri wa miaka arobaini alipoolewa na Rasulullah. Bwana wetu Mtume wakati huo alikuwa na umri wa miaka ishirini na mitano. Alimzalia binti wanne na wana wawili. Akiwa mjane, alifanya biashara. Alikuwa na wasimamizi, makatibu na watumwa. Alikuwa tajiri sana, mwanazuoni na mwenye akili. Alikuwa mwanamke huru wa kwanza kuamini. Jibril alaihis-salaam alipomtokea Rasulullah kwa mara ya kwanza, Yeye aliogopa. Alimsimulia Khadija yaliyotokea. Khadija (radhiyallahu anha) ndiye aliyekuwa wa kwanza kuamini. Makafiri waliabudu masanamu, hawakumwamini Rasulullah na walimdhihaki. Walimtesa sana. Khadija (radhiyallahu anha) alimfariji na kumtia moyo. Alitoa mali na milki yake yote kwa ajili Yake. Alimtumikia Rasulullah kwa uaminifu kwa miaka ishirini na mitano. Hata mara moja hakumuudhi.
Alifariki huko Makka miaka mitatu kabla ya Hijra, siku tatu baada ya kifo cha Abu Talib, akiwa na umri wa miaka sitini na mitano.
Rasulullah alimsifu kila alipopata nafasi mpaka alipofariki. Siku moja, alipokuwa akimsifu nyumbani, mama yetu Aisha hakuweza kujizuia akasema: “Allah Mtukufu amekupa aliye bora kuliko yeye.” Hapo Rasulullah alisema: “Hapana! Sijawahi kupewa aliye bora kuliko yeye. Wote waliponiita mwongo, yeye aliniamini. Wote waliponitesa, yeye alisimama pamoja nami. Aliziondoa huzuni zangu.”
Hadhrat Khadija na binti yake Fatimatuz-Zahra ni wawili kati ya wanawake wanne waliotajwa katika hadithi sharif kuwa bora kuliko wanawake wote wa dunia. Wa tatu ni Hadhrat Asiya, mke wa Firauni, na wa nne ni Hadhrat Maryam (mama aliyebarikiwa wa Nabii Isa alaihis-salaam) (radhiyallahu taala anhunna).
“Ndoa zangu na wake zangu wote na kuwaozesha binti zangu – yote yalitokea kwa idhini aliyoileta Jibril (alaihis-salaam) kutoka kwa Allahu taala” Hadithi sharif
Hadhrat Aisha (radhiyallahu anha): Yeye ni wa pili kati ya wake watakatifu wa Rasulullah. Ni binti wa Hadhrat Abu Bakr. Jina la mama yake ni Ummu Ruman. Alizaliwa miaka minane kabla ya Hijra. Hakupata watoto. Rasulullah alifunga naye nikahi mwaka mmoja baada ya kifo cha Khadijatul-Kubra na miaka miwili kabla ya Hijra. Miaka mitatu baadaye aliletwa kwa heshima katika Hujrat as-Saada (Chumba cha furaha) huko Madina. Hekima yake, akili yake, iffa (usafi wa moyo) yake na taqwa yake vilikuwa vikubwa kwa kushangaza. Rasulullah alimpenda sana na kumsifu sana. Nikahi yake ilifungwa kwa amri ya Allahu taala. Amesifiwa katika aya tukufu. Masahaba watukufu walimwendea ili kutatua masuala yao magumu. Rasulullah (sallallahu alayhi wasallam) alipofariki, alikuwa na umri wa miaka kumi na minane. Kwa kuwa ijtihadi yake haikuafikiana na ijtihadi ya Hadhrat Ali, alikuwa miongoni mwa Masahaba watukufu waliopigana na Hadhrat Ali katika Tukio la Ngamia. Alihuzunika sana Hadhrat Ali alipouawa shahidi. Wahurufi wanamsingizia sana. Wanasema kwamba hakumpenda Hadhrat Ali. Lakini ni yeye mwenyewe aliyeisimulia hadithi sharif: “Kumpenda Ali ni sehemu ya imani.” Kwa hiyo alitangaza kwamba anampenda na kwamba ni lazima kila mtu ampende. Alifariki huko Madina katika mwaka wa hamsini na saba wa Hijra, akiwa na umri wa miaka sitini na mitano. Kaburi lake liko katika makaburi ya Baqi.
Sawda binti Zama (radhiyallahu anha): Yeye ni mke wa tatu wa Rasulullah. Yeye na mumewe walikuwa wameamini na kuhamia Uhabeshi. Waliporudi Makka, mumewe alifariki. Rasulullah kwanza alifunga nikahi na Hadhrat Aisha, kisha na Hadhrat Sawda. Alimleta Sawda nyumbani Kwake huko Makka, na Hadhrat Aisha huko Madina. Alikuwa mwanamke mwenye huruma nyingi na mwenye usafi wa moyo. Alifariki katika zama za ukhalifa wa Hadhrat Umar.5
Hafsa (radhiyallahu anha): Yeye ni binti wa Hadhrat Umar. Mume wake wa kwanza alikuwa Khunays. Pamoja walihamia Uhabeshi na Madina. Alipobaki mjane akiwa kijana, baba yake alimpendekeza kwanza kwa Hadhrat Abu Bakr, kisha kwa Hadhrat Uthman. Wote wawili waliomba radhi. Hadhrat Umar alihuzunika. Katika mwaka wa tatu wa Hijra alipata heshima ya nikahi ya Rasulullah. Baada ya muda Rasulullah alimtaliki. Kisha alimwoa tena kwa ishara ya Jibril alaihis-salaam. Alifunga sana na kusali sana. Alifariki katika mwaka wa 41 wa Hijra, akiwa na umri wa miaka sitini.
Zaynab binti Khuzayma (radhiyallahu anha): Alifanya ibada nyingi na kutoa sadaka nyingi. Hapo awali alikuwa mke wa Abdullah bin Jahsh. Mama yake Abdullah alikuwa Umayma, shangazi wa Rasulullah. Abdullah aliuawa shahidi katika Vita vya Uhud. Alipata heshima ya nikahi ya Rasulullah, lakini alifariki baada ya miezi minane.6
Ummu Salama (radhiyallahu anha): Jina lake lilikuwa Hind. Pamoja na mumewe Abu Salama alikuwa miongoni mwa wa kwanza kuhamia Uhabeshi. Abu Salama alikuwa ndugu wa Ubaydullah bin Jahsh. Mama yake Ubaydullah bin Jahsh alikuwa Barra, shangazi wa Rasulullah. Abu Salama alifariki huko Madina katika mwaka wa nne wa Hijra kutokana na jeraha alilolipata katika Vita vya Uhud. Ummu Salama alikataa posa za Hadhrat Abu Bakr na Hadhrat Umar. Alipata heshima ya nikahi ya Rasulullah. Alifariki huko Madina katika mwaka wa hamsini na tisa wa Hijra, akiwa na umri wa miaka themanini na minne. Miongoni mwa wake wa Rasulullah, yeye ndiye aliyefariki wa mwisho.7
“Hapana! Sijawahi kupewa aliye bora kuliko yeye (Khadija). Wote waliponiita mwongo, yeye aliniamini. Wote waliponitesa, yeye alisimama pamoja nami. Aliziondoa huzuni zangu” Hadithi sharif
Juwayriya (radhiyallahu anha): Alikuwa binti wa Harith, kiongozi wa kabila la Bani Mustalaq. Alichukuliwa mateka katika Vita vya Muraysi katika mwaka wa tano wa Hijra. Mume wake, mwana wa ami yake, aliuawa vitani. Alikuwa na umri wa miaka ishirini, naye alikuwa mzuri sana. Kwa mujibu wa riwaya moja, Juwayriya alipowekwa kuuzwa, baba yake alikuja Madina na kundi la ngamia ili amkomboe. Kwa kuwa aliona uchungu kuwatoa ngamia wawili bora, aliwaficha nje ya mji. Mtume alaihis-salaam alisema: “Walete pia wale ngamia wawili uliowaficha mahali fulani.” Harith alishangaa; yeye, wanawe wawili na wengine wengi waliamini. Mtume alaihis-salaam aliwachukua ngamia akamrudishia binti yake. Naye pia aliamini. Rasulullah (sallallahu alayhi wasallam) alimposa kwa baba yake akafunga naye nikahi. Alifariki katika mwaka wa hamsini na sita wa Hijra.
Zaynab binti Jahsh (radhiyallahu anha): Alikuwa binti wa Umayma, shangazi wa Rasulullah, na dada wa Abdullah bin Jahsh. Jina la baba yake lilikuwa Burra. Kwa kuwa hakuamini, aliitwa Jahsh. Zaynab alikuwa miongoni mwa wa kwanza kuamini.
Bwana wetu, Rasulullah (sallallahu alayhi wasallam), mwanzoni alikuwa amemwoza kwa mwanawe wa kulea Zayd bin Haritha. Kwa kuwa Zayd hakuzijali haki zake, walitengana katika mwaka wa tatu wa Hijra. Mtume alaihis-salaam alitaka kufunga naye nikahi. Zaynab aliposikia hayo, kwa furaha alisali rakaa mbili za sala akaomba dua kwa Allahu taala: “Ewe Mola wangu! Mtume Wako ananitaka. Ikiwa umekadiria nipate heshima ya kuwa mke Wake, basi Wewe Mwenyewe nipe Kwake.” Dua yake ilikubaliwa. Iliteremshwa aya ya 37 ya Surat al-Ahzab, yenye maana: “Zayd alipomaliza haja yake kwake** (yaani alipomtaliki), tulikuozesha Wewe yeye.” Kwa kuwa nikahi yake ilifungwa na Allahu taala, Rasulullah hakufunga nikahi nyingine kwa ajili yake. Hadhrat Zaynab daima alijivunia hilo na kusema: “Kila mwanamke huozwa na baba yake. Lakini nikahi yangu imefungwa na Allahu taala.” Wakati huo alikuwa na umri wa miaka thelathini na minane. Alifariki katika mwaka wa ishirini wa Hijra, akiwa na umri wa miaka hamsini na mitatu.8 Alikuwa mkarimu sana na alipenda kutoa sadaka. Pia alikuwa hodari sana katika kazi za mikono. Vitu alivyotengeneza kwa mikono yake na kila alichokipata aliwapa jamaa zake na maskini. Khalifa Umar alimpa kila mmoja wa wake watakatifu wa Rasulullah dirhamu elfu kumi na mbili. Zaynab binti Jahsh, mara tu alipozipokea, alizitoa zote kama sadaka na kuzigawa kwa maskini. Hadhrat Aisha alimsifu sana. Hadithi sharif “Miongoni mwa wake zangu, aliye mkarimu zaidi ndiye atakayekuja kwangu wa kwanza”**9 ilikuwa imetangaza kwamba yeye atafariki wa kwanza, kwa sababu yeye ndiye aliyetoa sadaka nyingi kuliko wote.
Mshairi Mfaransa Voltaire alikuwa mtu asiye na adabu na mzushi. Alikuwa ameandika kwa mashairi tamthilia kuhusu jinsi Rasulullah alivyomchukua Hadhrat Zaynab kuwa mke. Tamthilia hiyo ilijaa uzushi duni na hadithi za kubuni zinazopingana kabisa na historia, matukio na riwaya. Maandishi haya machafu na ya kuchukiza, yasiyomstahili mtu wa fasihi na fikra, yalimfurahisha adui yake mkubwa, papa, aliyekuwa amemtenga na Kanisa hapo awali, na papa akamwandikia barua ya kumbembeleza. Khalifa wa Waislamu, Sultani Abdulhamid Khan II, aliposikia kwamba tamthilia hiyo itaonyeshwa jukwaani, aliizuia mara moja kwa kuzipa serikali za Ufaransa na Uingereza onyo la mwisho (ultimatum), na akauokoa ubinadamu wote na aibu hiyo duni.
Hadhrat Safiyya (radhiyallahu anha): Baba yake alikuwa Huyayy bin Akhtab, kiongozi wa Wayahudi wa Khaybar. Alikuwa ameposwa na Myahudi mmoja wa Khaybar. Kisha aliolewa na Kinana bin Haqiq, aliyekuwa tajiri sana. Khaybar ilipotekwa katika mwaka wa saba wa Hijra, Safiyya alichukuliwa mateka. Aliangukia katika fungu la Rasulullah. Rasulullah alimwacha huru. Aliamini na akapata heshima ya nikahi ya Rasulullah. Alifariki huko Madina katika mwaka wa hamsini wa Hijra.10
Ummu Habiba (radhiyallahu anha): Alikuwa binti wa Abu Sufyan bin Harb bin Umayya na dada wa Hadhrat Muawiya. Mama yake alikuwa Hind. Alisilimu pamoja na mumewe Ubaydullah bin Jahsh, nao wakahamia Uhabeshi. Kwa kuwa binti yake Habiba alizaliwa Uhabeshi, yeye alijulikana kwa kunya Ummu Habiba (mama wa Habiba). Huko mumewe alidanganywa na mapadri, akawa murtadi na akafa. Alibaki peke yake, mgeni na maskini. Alisema: “Sitaiacha dini ya Rasulullah.” Ili kumfurahisha, Rasulullah alitaka kumwoa. Katika mwaka wa saba wa Hijra alimwandikia Najashi barua. Kwa kufuata amri hiyo ya Mtume, Najashi alimwoza kwa Mtume Mtukufu na akampeleka Madina. Alifariki huko Madina katika mwaka wa arobaini na nne wa Hijra.
Hadhrat Maymuna (radhiyallahu anha): Jina lake lilikuwa Barra, lakini Rasulullah alaihis-salaam alilibadilisha kuwa Maymuna. Mume wake alikuwa amefariki. Walipokwenda Makka kufanya umra (hajj al-asghar, hija ndogo) baada ya kutekwa kwa Khaybar, wakati wa kurudi Madina alipata heshima ya nikahi ya Rasulullah. Katika mwaka wa hamsini na tatu wa Hijra aliugua huko Makka. Alisema: “Nitoeni nje ya Makka, kwa sababu Rasulullah alinijulisha kwamba nitafariki nje ya Makka.” Walipomtoa, alifariki mahali pale (paitwapo Sarif) ambapo nikahi yake na Rasulullah ilifungwa.11
Hadhrat Mariya (radhiyallahu anha): Aliamini akiwa kijakazi wa Bwana wetu Mtume alaihis-salaam, na akapata heshima ya nikahi ya Rasulullah. Kwa kuwa Mariya alitumwa kama zawadi kutoka kwa Muqawqis, mtawala wa Misri na Iskandariya, nasaba yake (ukoo wake) na tarehe ya kuzaliwa kwake havijulikani kwa uhakika. Mama yetu Hadhrat Mariya alimzalia Bwana wetu Mtume Mtukufu mtoto wa kiume, aliyeitwa Ibrahim. Hadhrat Mariya alikuwa mtulivu na mkimya sana. Alifariki katika miaka ya mwisho ya ukhalifa wa Hadhrat Umar, mwaka 637 Miladi (mwaka 16 Hijria). Alizikwa katika makaburi ya Baqi.12
Hadhrat Rayhana (radhiyallahu anha): Alisilimu akiwa kijakazi wa Bwana wetu Mtume. Alikuwa wa kabila la Bani Qurayza, mojawapo ya makabila ya Wayahudi wa Madina. Nasaba yake ni Rayhana binti Shamun bin Yazid, au Rayhana binti Zayd bin Amr bin Hanafa bin Shamun bin Yazid. Tarehe ya kuzaliwa kwake haijulikani kwa uhakika. Alifariki huko Madina mwaka 631 Miladi (mwaka 10 Hijria), kabla ya Bwana wetu Mtume. Alizikwa katika makaburi ya Baqi.13
“Kuwapenda masayyid na masharifu humfanya mtu aondoke na imani katika pumzi yake ya mwisho” Abu Mujahid Enver bin Nazif (rahmatullahi alaih)
