РАДАСНЫЯ ВЕСТКІ
Пра тое, што прыйдзе наш любімы Прарок Мухаммад алейхіс-салям, ад часоў Адама алейхіс-салям паведамлялася кожнаму прароку і іх уммам; а калі набліжалася яго нараджэнне, многія падзеі, якія павінны былі адбыцца, былі загадзя абвешчаны як радасныя весткі.
У сапраўдным Таўраце1, які быў дадзены Мусу2 алейхіс-салям і пазней скажоны, напісана:
«Ён такі дабраславёны чалавек, што памкненні яго высокія, а дапамога – шчодрая. Ён – любімец бедных і лекар багатых. Ён – найпрыгажэйшы з прыгожых, найчысцейшы з чыстых. У гутарцы ён мяккі, пры падзеле – справядлівы, ва ўсіх справах – праўдзівы. Да няверуючых ён строгі і суровы. Старым ён выказвае пашану, а малодшым – клопат і міласэрнасць. Ён удзячны і за малое. Ён шкадуе палонных. Твар у яго заўсёды ўсмешлівы. Смех яго – усмешка; ён не смяецца ўголас. Ён – уммі: хоць ён нічога не чытаў і не пісаў, яму ўсё было паведамлена. Ён – пасланнік Усявышняга Аллаха. Ён не мае злога нораву і жорсткага сэрца. Ён не крычыць гучна на рынках і плошчах. Яго ўмма – людзі добрага нораву. На ўзвышшах яны ўзгадваюць імя Усявышняга Аллаха. Іх муэдзіны з мінарэтаў заклікаюць людзей да намазу (рытуальнай малітвы). Яны здзяйсняюць намаз, зрабіўшы перад тым абдэст (рытуальнае амавенне). У намазе яны выраўноўваюць шэрагі і стаяць у адну лінію. Уначы галасы іх славаслоўя гучаць, як гудзенне пчол. Ён народзіцца ў Мецы. Усё ад Медыны да Дамаска будзе пад яго ўладай. Яго імя – Мухаммад, і Я даў яму імя Мутаваккіль. Я не забяру яго са свету, пакуль ён не скасуе сапсаваныя рэлігіі і не распаўсюдзіць і не ўмацуе сапраўдную рэлігію. Ён будзе заклікаць людзей да Ісціны; дзякуючы яго благадаці сляпыя вочы расплюшчацца і ўбачаць, глухія вушы пачуюць. З сэрцаў знікне нядбайнасць…»3
У сапраўдным Забуры4, які быў дадзены Давуду5 алейхіс-салям і пазней скажоны, напісана:
«Ён – чалавек з адкрытай рукой, гэта значыць шчодры. Ён ніколі не гневаецца. Ён вельмі лагодны. Твар у яго прыгожы і поўны святла, словы – салодкія. Ён – лекар людзей. Ён шмат плача і мала смяецца. Ён мала спіць і шмат разважае. Пастава ў яго ладная і прыгожая. Яго словы заваёўваюць сэрцы і прыцягваюць душы… О Мой Хабіб! Аголі меч руплівасці і з усёй сваёй сілай на полі доблесці адпомсці няверуючым.
Прыгожай мовай распаўсюдзь паўсюль Маю хвалу і славу. Галовы ўсіх няверуючых схіляцца перад тваімі цудадзейнымі рукамі…»
У сапраўдным Інджылі6, які быў дадзены Ісу7 алейхіс-салям і пазней скажоны, напісана:
«О мой Госпадзе! Зрабі мяне адным з уммы Мухаммада алейхіс-салям» Муса алейхіс-салям
«Ён не есць шмат і не скупы. Ён не ашуквае, нікога не ганіць і ніколі не спяшаецца. Ён не помсціць за сябе. Ён не лянівы. Ён ні пра каго не гаворыць за вочы…»
Калі адзін варажбіт запытаўся ў Ісы алейхіс-салям, якое імя прарока, які павінен прыйсці, і якія прыкметы яго прыходу, Іса алейхіс-салям сказаў:
«Імя Пасланніка захапляе сваёй прыгажосцю. Калі Усявышні Аллах стварыў яго душу, Ён даў яму гэтае імя, змясціў яго ў сваёй нябеснай веліччы і сказаў: „Чакай, о Ахмад! Дзеля цябе Я стварыў Рай, свет і мноства істот. Я дару іх табе. Хто будзе цаніць цябе, таго буду цаніць Я. Хто будзе праклінаць (лаяць) цябе, той будзе пракляты Мной. Я пашлю цябе ў свет як Майго Пасланніка-выратавальніка. Твае словы будуць чыстай ісцінай. Зямля і неба могуць знікнуць, але твой шлях застанецца вечна“. Яго святое імя – Ахмад». Тады людзі, якія сабраліся вакол Ісы алейхіс-салям, узнялі галасы і закрычалі: «О Ахмад! Прыходзь хутчэй, каб выратаваць свет!»
Іса алейхіс-салям шмат маліўся, каб стаць адным з уммы Мухаммада алейхіс-салям – таго, пра каго абвяшчаецца нават у сённяшніх Евангеллях, каго хрысціяне называюць «Параклетам», у перакладзе – «Суцяшальнікам», і хто – адзіны сапраўдны Суцяшальнік. Перад канцом свету Усявышні Аллах зноў апусціць яго на зямлю. Тады Іса алейхіс-салям будзе дзейнічаць паводле рэлігіі Мухаммада алейхіс-салям: ён будзе называць халялем тое, што Мухаммад алейхіс-салям назваў халялем, і харамам – тое, што ён назваў харамам. Параклет азначае Ахмад. А Ахмад – адно з імёнаў Мухаммада алейхіс-салям.
Далей у Інджылі напісана:
«Калі б прыйшоў той Мунхаманна, які павінен прыйсці ад Госпада, той Рух аль-Кудс, які павінен прыйсці ад Госпада, ён засведчыў бы пра мяне. І вы сведчыце, бо даўно ўжо са мной. Я сказаў вам гэта, каб вы не сумняваліся і не спатыкаліся». Слова Мунхаманна на сірыйскай мове азначае Мухаммад.8
Эпоха невуцтва (Джахілія)
Да нараджэння Гонару Сусвету, нашага ўладара Прарока, увесь свет у духоўных адносінах быў пагружаны ў страшэнную цемру (зульмат). Людзі бязмежна распусціліся; рэлігіі, пасланыя Усявышнім Аллахам, былі забыты; месца боскіх законаў занялі ідэі і думкі, прыдуманыя самімі людзьмі. Усе істоты цяжка пакутавалі ад дзікасці і жорсткасці людзей.
Ва ўсіх народаў свету Усявышні Аллах быў забыты; вера ў таўхід (адзінства Аллаха) – крыніца спакою, шчасця і радасці – знікла. Бура нявер’я (куфр) вырвала з сэрцаў веру (іман), і ў душах замест веры ва Усявышняга Аллаха ўкаранілася пакланенне ідалам.
Рэлігія, якую прынёс Муса алейхіс-салям, была забыта, Таўрат – скажоны. Сыны Ізраіля перасварыліся паміж сабой. Рэлігія, якую прынёс Іса алейхіс-салям (насранія), таксама была цалкам скажона, і ў яе не засталося нічога агульнага з рэлігіяй. Была прынята тройца, гэта значыць ідэя трох багоў. Сапраўдны Інджыль быў страчаны; святары змянілі яго, як хацелі. Ніводная з гэтых дзвюх кніг ужо не была словам (калям) Аллаха. У Егіпце панаваў закон скажонага Таўрата, у Візантыі – перайначаная насранія, гэта значыць хрысціянства. У Іране пакланяліся агню; агонь агнепаклоннікаў не гасілі ўжо цэлую тысячу гадоў. У Кітаі і Індыі панавалі выдуманыя рэлігіі, такія як канфуцыянства і будызм.
Людзі Аравіі яшчэ больш заблыталіся і збіліся з дарогі. У Каабу аль-Муаззама, якую Усявышні Аллах так высока цэніць, яны паставілі трыста шэсцьдзясят (360) ідалаў. А Кааба аль-Муаззама была падабенствам «Байт аль-Мамур», які на Аршы наведваюць анёлы, і мела такі ж памер. Таго, хто выяўляў непавагу да Каабы, Велічны Аллах у самы кароткі час знішчаў.
Племя Джурхум таксама зайшло занадта далёка ў распусце і бессаромнасці. Іх уладар, бачачы вельмі непаважлівыя і нізкія ўчынкі гэтага племені, перасцерагаў іх: «О джурхумцы! Шануйце святую тэрыторыю (Харам аш-Шарыф) Усявышняга Аллаха і яе бяспеку і апамятайцеся! Вы ведаеце, што здарылася з уммамі прарокаў Худа, Саліха і Шуайба (алейхімус-салям), якія жылі да вас, і як яны былі знішчаны. Заклікайце адзін аднаго да дабра і ўтрымлівайце адзін аднаго ад зла. Не спадзявайцеся на сваю часовую сілу і не ашуквайце сябе. Сцеражыцеся ў Мецы адварочвацца ад Ісціны і чыніць несправядлівасць, бо несправядлівасць вядзе людзей да пагібелі. Клянуся Усявышнім Аллахам: ніколі не было так, каб хтосьці жыў у гэтым краі, чыніў несправядлівасць і адварочваўся ад Ісціны, а Усявышні Аллах не перапыніў іх роду, не вырваў іх каранёў і не прывёў на іх месца іншы народ. Жыхарам Меккі, якія працягваюць сваю распусту і адварочваюцца ад Ісціны, тут доўга не ўтрымацца. Вы ведаеце, што спасцігла народы Тасм, Джадыс і Амаліка, якія жылі ў гэтым краі да вас, жылі даўжэй за вас, былі мацнейшыя за вас, шматлікейшыя і багацейшыя за вас. Тое, што яны зняважылі святую тэрыторыю, адвярнуліся ад Ісціны і пагрузіліся ў несправядлівасць, стала прычынай таго, што іх выгналі з гэтага дабраславёнага месца. Вы, напэўна, бачылі і чулі, як Усявышні Аллах адных з іх выгнаў, наслаўшы на іх дробных мурашак, другіх – голадам, а яшчэ іншых – мячом!»
Але яны не паслухаліся. У выніку Усявышні Аллах за іх распусту загубіў і іх… Якраз у такі час у дабраславёнай Мецы, цэнтры зямлі, нявер’е (куфр) цякло, як паводка, а Байтуллах быў напоўнены сотнямі ідалаў, такіх як Лат, Узза і Манат. Несправядлівасць дасягнула апошняй мяжы, а амаральнасць лічылася падставай для гонару. У рэлігійных, духоўных, грамадскіх і палітычных адносінах Аравія была пагружана ва ўсеагульную цемру, поўнае невуцтва, распушчанасць, свавольства і заблуджэнне. У гэты час, які называюць эпохай невуцтва (Джахілія), людзі ў асноўным вялі качавое жыццё і былі падзелены на плямёны. Эпоха невуцтва была часам, поўным цемры (зульмат). Арабскія плямёны, якія ўвесь час варагавалі паміж сабой, лічылі набегі і рабаванне сродкам пражыцця. У Аравіі, якая складалася з плямёнаў, дзе былі распаўсюджаны прыгнёт і рабаванне, не было таксама ніякага палітычнага ладу ці грамадскага парадку. Акрамя таго, без усякіх абмежаванняў былі распаўсюджаны п’янства, азартныя гульні, распуста, крадзеж, прыгнёт, хлусня і ўсё, што толькі можна назваць амаральнасцю. Прыгнёт быў найбольш бязлітасным і жудасным сродкам, які моцны ўжываў супраць слабага. Жанчын куплялі і прадавалі, як звычайны тавар. Некаторыя лічылі нараджэнне дачкі бядой і ганьбай. Гэты жахлівы погляд дайшоў да таго, што маленькіх дзяўчынак яны жывымі клалі ў выкапаныя ў пяску ямы і, зусім не зважаючы на тое, як тыя абдымаюць іх за шыю і горка крычаць: «Татачка! Татачка!», засыпалі іх зямлёй і пакідалі паміраць. За гэтыя ўчынкі ў іх зусім не балела сумленне – наадварот, яны лічылі гэта геройствам. Карацей кажучы, сярод тагачасных людзей такія прыгожыя якасці, як спачуванне, міласэрнасць, дабрыня і справядлівасць, здавалася, зніклі.
«Я нясу вам радасную вестку пра Пасланніка па імені Ахмад, які прыйдзе пасля мяне» Іса алейхіс-салям
Аднак у той час сярод арабаў было нешта вартае ўвагі: літаратура, красамоўства і чысціня мовы вельмі высока цаніліся і дасягнулі вяршыні. Яны надавалі вялікае значэнне паэтам і паэзіі і лічылі гэта вялікай падставай для гонару. Моцны паэт здабываў пашану і сабе, і свайму племені. У пэўны час ладзіліся кірмашы, на якіх праводзіліся спаборніцтвы ў паэзіі і красамоўстве. Вершы ці прамовы пераможцаў вывешваліся на сцяне Каабы. Сем найславуцейшых вершаў, якія ў эпоху Джахіліі былі вывешаны на сцяне Каабы, называлі «Муаллакат ас-саба», гэта значыць «Сем падвешаных».
У той час людзі Аравіі былі раздробленыя і ў пытаннях веры. Адны былі зусім без веры і не прызнавалі нічога, акрамя жыцця гэтага свету. Другія верылі ва Усявышняга Аллаха і ў Апошні дзень, але не прызнавалі, што з ліку людзей можа прыйсці прарок. Трэція верылі ва Усявышняга Аллаха, але не верылі ў вечны свет. Яшчэ адна вялікая частка іх прыпісвала Усявышняму Аллаху супольнікаў і пакланялася ідалам. У кожнага ідалапаклонніка дома быў ідал.
Свет так пацямнеў і цемра так ахінула ўсё навокал, што людзі перасталі верыць ва Усявышняга Аллаха, Стваральніка ўсяго, і пакланяцца Яму. Разгубіўшыся, яны пакланяліся як «багам» з’явам, што адбываюцца ў сусвеце, і рэчам, створаным Велічным Аллахам, асабліва ідалам, якія самі выразалі з каменю і дрэва.
Акрамя ўсіх іх, былі і вернікі з правільнай верай, якія трымаліся рэлігіі, абвешчанай хазрат Ібрахімам, і якіх называлі словам «ханіф». Яны верылі ва Усявышняга Аллаха і трымаліся далёка ад ідалаў. Бацька нашага ўладара Прарока Абдуллах, яго дзед Абдулмутталіб, яго маці і яшчэ некаторыя трымаліся рэлігіі Ібрахіма алейхіс-салям.
Акрамя вернікаў-ханіфаў, усе астатнія групы ішлі ілжывым шляхам і былі пагружаны ў вялікую цемру.
Зулумат і Аб аль-хаят (вада жыцця)
Абу Муджахід Энвер ібн Назіф рахматуллахі алейх сказаў: «Аб аль-хаят знаходзіцца ў зулумаце». Аб аль-хаят – гэта вада жыцця, якая робіць таго, хто яе вып’е, несмяротным, а зулумат азначае цемру. Мяркуецца, што гэтая вада знаходзіцца ў некранутых лясах, сярод дзікіх звяроў, у непраглядным змроку, у самых нетрах лясоў.
Дасягнуць гэтай вады амаль немагчыма. Расказваюць, што той, хто пераадолее гэтыя цяжкія перашкоды і дасягне вады, не памрэ. Вера Ахль ас-Сунна таксама падобная да вады жыцця, якая быццам бы знаходзіцца за гарой Каф, у самым аддаленым кутку некранутых лясоў. Тыя, хто вып’е кроплю гэтай вады, што цячэ ў вечнасць, атрымаюць вечныя дары. Як кажа радок верша: «Вада жыцця знаходзіцца ў цёмных мясцінах!»
Хазрат Хусейн Хільмі ібн Саід куддыса сіррух сказаў: «Хто вып’е з яе хоць кроплю, для таго больш няма смерці; у Раі яго чакае вечнае жыццё. Аб аль-хаят ёсць там, дзе ёсць дрэнныя, сапсаваныя людзі, бідаты (новаўвядзенні ў рэлігіі) і нявер’е».
Ідзе Султан Сусвету
Свет быў сумны, істоты былі сумныя, сэрцы былі сумныя, і твары забыліся ўсміхацца. Людзям, якіх Усявышні Аллах стварыў вышэйшымі за іншыя істоты, патрэбны быў герой, які стаў бы прычынай іх выратавання ад Пекла. Да яго нараджэння заставалася зусім мала часу. Свет рыхтаваўся сустрэць уладальніка таго святла, якое ад Адама алейхіс-салям да гэтага дня пераходзіла з чыстых ілбоў на чыстыя ілбы. Ішоў Непараўнальны Чалавек, які пакажа людзям і джынам вечнае шчасце! Ішла крыніца спачування і міласэрнасці, Узнёслы Чалавек, упрыгожаны норавам свайго Госпада!
Ішоў уладальнік Макам аль-Махмуд, карона ўсіх заступнікаў! Ішоў настаўнік сусвету, сутнасць усяго існага, уладар людзей! Ішоў выратавальнік у Дзень збору, султан прарокаў! Ішоў Хабіб Усявышняга Аллаха, Яго ўмілаваны, той, дзеля каго мы створаны, наш любімы Прарок – міласэрнасць для сусветаў! Ішоў наш уладар Прарок, хазрат Мухаммад Мустафа (саллаллаху алейхі ва саллям)…
Сказалі: такога сына, як твой,
Не было ад стварэння свету.
Такой высокай годнасці, як твой сын,
Ніводнай маці не даваў Велічны.
О Аміна, вялікае шчасце ты знайшла,
Ад цябе народзіцца той, у каго прыгожы нораў.
Той, хто ідзе, – султан тайных ведаў,
Той, хто ідзе, – крыніца таўхіду і мудрасці.
Адно яго імя – Махмуд, другое – Ахмад,
Яго існаванне – міласэрнасць для ўсяго свету.
З любові да таго, хто ідзе, круціцца нябеснае скляпенне,
Людзі і анёлы прагнуць убачыць яго твар.
«У Дзень уваскрасення я – сайід усіх першых і апошніх. Я кажу праўду, я не выхваляюся» Святы хадзіс
Рэгіён Меккі аль-Мукаррама
Прыляцела белая птушка на крылах,
Моцна пагладзіла мяне па спіне.
У тую гадзіну нарадзіўся Султан веры,
Святлом напоўніліся нябёсы і зямля.
Хто хоча выратавацца ад агню,
Няхай з любоўю і запалам кажа ас-салят!
Ассаляту вассаляму алейка, йа Расуляллах!
Ассаляту вассаляму алейка, йа Хабібаллах!
Ассаляту вассаляму алейка, йа Сайідаль-аўваліна валь-ахірын.